Jak korzystać z kursu o lęku społecznym i dla kogo jest to szkolenie?

Dla kogo jest ten kurs

Kurs jest dla psychologów, psychoterapeutów, psychologów dziecięcych i osób w trakcie szkolenia w terapii poznawczo-behawioralnej, które chcą prowadzić terapię lęku społecznego od pierwszej konsultacji do ostatniej sesji przypominającej. Zakładam, że znasz podstawy pracy poznawczo-behawioralnej: wiesz, czym jest myśl automatyczna, umiesz zebrać wywiad i prowadziłaś albo prowadziłeś choć kilka terapii pod superwizją. Jeśli dopiero się uczysz, kurs też się przyda, tylko czytaj go równolegle z praktyką i omawiaj swoje przypadki z superwizorem.

Terapia poznawczo-behawioralna (w skrócie CBT, od angielskiej nazwy) jest jednym z podejść o dobrze udokumentowanej skuteczności w leczeniu lęku społecznego. Model, na którym opiera się kurs, wyjaśnia, dlaczego lęk utrzymuje się latami mimo wielu „zaliczonych” sytuacji społecznych, i daje konkretne narzędzia: eksperymenty behawioralne, nagrania wideo, trening uwagi, pracę z rozpamiętywaniem i obrazami z przeszłości. Pokażę je u dorosłych, nastolatków i dzieci, w terapii indywidualnej, grupowej i online.

Fragment pierwszej rozmowy: od czego zaczyna się praca

Wiktoria (27), księgowa, przyszła po tym, jak kolejny raz odmówiła awansu, bo wiązał się z prowadzeniem cotygodniowych odpraw.

Terapeutka: Napisała Pani w zgłoszeniu, że „boi się ludzi”. Co to znaczy w Pani zwykłym tygodniu?

Wiktoria (27): Że w pracy jem obiad w samochodzie. I że od trzech lat nie byłam na żadnej imprezie firmowej.

Terapeutka: Co by się mogło stać, gdyby zjadła Pani obiad w kuchni z innymi?

Wiktoria (27): Ktoś by mnie o coś zapytał, a ja bym się zaczerwieniła i nie wiedziała, co powiedzieć. I wszyscy by to widzieli.

Komentarz. Terapeutka nie pyta o „lęk przed ludźmi” w ogóle, tylko o konkretny tydzień. Dostaje dwie sytuacje, których klientka unika, i jedną obawę opisaną dokładnie: zaczerwienię się, nie będę wiedziała, co powiedzieć, wszyscy zobaczą. To już jest materiał do modelu poznawczego, który narysujemy w module 3. Zwróć uwagę na zdanie „wszyscy by to widzieli”: w lęku społecznym strach dotyczy tego, jak klient wygląda w oczach innych, i to on będzie osią terapii.

Zamiast tego: zapewnianie na starcie

Terapeutka: Na pewno nikt by tego nie zauważył. Ludzie są zajęci sobą.

Wiktoria (27): Mama też tak mówi.

Zapewnienie brzmi życzliwie, ale klientka słyszała je wiele razy i nic się nie zmieniło. Gorzej, że uczy ją, iż terapeuta też nie chce patrzeć na jej obawy z bliska. W tym kursie nie przekonujemy klienta słowami. Sprawdzamy razem z nim, co dzieje się naprawdę.

Jak zbudowany jest kurs

Kurs ma 24 moduły po cztery lekcje, razem 45 godzin nauki. Pierwsze cztery moduły dotyczą rozpoznania, różnicowania, modelu poznawczego i planu terapii. Moduły od piątego do trzynastego to rdzeń leczenia: zachowania zabezpieczające, uwaga, nagranie, eksperymenty, ekspozycja, przekonania, rozpamiętywanie, obrazy z przeszłości i lęk przed widocznymi objawami. Dalej omawiam konkretne sytuacje i grupy klientów: wystąpienia i egzaminy, pracę i studia, dzieci i nastolatki, media społecznościowe, osobowość unikającą, alkohol, depresję i ryzyko samobójcze. Kurs zamykają moduły o terapii grupowej i online, o zapobieganiu nawrotom oraz cztery rozbudowane analizy przypadków.

Każda lekcja ma fragmenty sesji z komentarzem, wersję „zamiast tego” z typowym błędem terapeuty, gotowe pytania i listę błędów, które najczęściej omawiam na superwizji. W każdym module znajdziesz studium przypadku, a ostatnia lekcja modułu kończy się ćwiczeniem z przykładowymi odpowiedziami. Do kursu dołączone są czternaście arkuszy do pracy z klientem. To narzędzia kliniczne bez punktacji, nie kwestionariusze diagnostyczne.

Moduły możesz czytać po kolei albo wracać do tych, których potrzebujesz przy konkretnym kliencie. Moduł 20 o ryzyku samobójczym przeczytaj w całości niezależnie od tego, z kim pracujesz.

Czego kurs nie zastępuje

Kurs nie zastępuje superwizji, diagnozy psychiatrycznej ani konsultacji lekarskiej. Gdy klient przyjmuje leki albo rozważa leczenie farmakologiczne, rozmowę o nim prowadzi psychiatra. Gdy życie człowieka jest bezpośrednio zagrożone, dzwonisz pod numer 112.

Certyfikat i uprawnienia

Po ukończeniu kursu otrzymasz certyfikat ukończenia CWP z liczbą godzin. Kurs nie jest akredytowany, nie jest szkoleniem psychoterapeutycznym w nurcie poznawczo-behawioralnym i nie nadaje uprawnień do prowadzenia psychoterapii ani tytułu psychoterapeuty. Daje wiedzę kliniczną, przykłady i ćwiczenia, które warto przenosić do pracy pod okiem superwizora.

Gotowe pytania na start

Zanim przejdziesz dalej, odpowiedz sobie na kilka pytań. Możesz zapytać siebie:

• „Którego klienta z lękiem społecznym mam teraz w głowie i gdzie z nim utknęłam lub utknąłem?”
• „Czy kiedykolwiek przeprowadziłam lub przeprowadziłem z klientem eksperyment behawioralny poza gabinetem?”
• „Czego sama lub sam unikam w kontaktach z ludźmi i czy to może wpływać na tempo terapii?”
• „Jak dziś mierzę postępy klienta z lękiem społecznym?”

Ostatnie pytanie wraca w module 2. Ostatnie przed nim, o własnym unikaniu, wraca w wielu modułach, bo wspólne unikanie terapeuty i klienta jest jedną z najczęstszych przyczyn zastoju.

Typowe błędy przy starcie

• Traktowanie lęku społecznego jak „łatwego” zaburzenia, które mija po kilku rozmowach o myślach.
• Prowadzenie samych rozmów w gabinecie, bez ćwiczeń w realnych sytuacjach.
• Mylenie nieśmiałości i introwersji z zaburzeniem, o czym piszę w lekcji 1.3.
• Wybieranie technik według listy zamiast według modelu konkretnego klienta.