Przejdź do treści
CENTRUM WIEDZY PSYCHOLOGICZNEJ
Wszystkie teksty
Pedagog szkolny4 listopada 202610 min czytania

Telefon w szkole: zakaz telefonów od 1 września 2026, statut, rozmowa z uczniem i nagrania

Telefon w szkole od 1 września 2026: zakaz telefonów w szkole, wyjątki, statut, miejsca przechowywania, rozmowa z uczniem o grach i mediach oraz sytuacja, gdy uczeń nagrał nauczyciela.

Autor: Redakcja CWP

Telefon w szkole: zakaz telefonów od 1 września 2026, statut, rozmowa z uczniem i nagrania

Magdalena jest wychowawczynią klasy szóstej i w pokoju nauczycielskim słyszy trzy wersje tego, co od września wolno uczniom. Jedna koleżanka twierdzi, że telefon w szkole jest teraz całkiem zakazany, druga, że o wszystkim decyduje statut, a trzecia zabrała dziś uczniowi telefon i nie wie, czy miała do tego prawo. Poniżej opisuję, co mówi ustawa z 3 lipca 2026 r. (Dz.U. 2026 poz. 1036), obowiązująca od 1 września 2026, i jak przełożyć ją na pracę wychowawcy, pedagoga i dyrektora.

Co mówią przepisy o telefonie w szkole od 1 września 2026?

W szkołach podstawowych dla dzieci i młodzieży zakazane jest korzystanie przez uczniów z telefonów i innych urządzeń umożliwiających porozumiewanie się na odległość albo rejestrowanie obrazu lub dźwięku. Zakaz obowiązuje podczas pobytu na terenie szkoły w związku z zajęciami dydaktycznymi, wychowawczymi i opiekuńczymi oraz podczas zajęć poza terenem szkoły (art. 98a ust. 1 Prawa oświatowego). Przepis opisuje urządzenie i pomija jego właściciela, więc obejmuje każdy sprzęt spełniający ten opis.

Ustawa przewiduje wyjątki (ust. 2). Nauczyciel może wyrazić zgodę, gdy telefon służy realizacji programu nauczania, sprawdzeniu wiedzy albo kontaktowi ucznia z rodzicami w sytuacji nagłej. Dyrektor na wniosek ucznia lub rodzica niepełnoletniego ucznia zgadza się ze względu na chorobę, niepełnosprawność lub inne szczególne potrzeby, na przykład sprzęt specjalistyczny albo aplikację do monitorowania zdrowia, a odmowa wymaga pisemnego uzasadnienia. Zakaz nie obowiązuje także przy bezpośrednim zagrożeniu zdrowia, życia lub mienia.

Wycieczki są poza zakazem, ale statut określa ich warunki i może wprowadzić zakaz (ust. 3). W szkołach ponadpodstawowych statut zawiera warunki korzystania albo zakaz, z tymi samymi wyjątkami (art. 98 ust. 1 pkt 17a). W przedszkolach i oddziałach przedszkolnych zakazane jest wnoszenie telefonów i korzystanie z nich przez dzieci (art. 102a ust. 1).

Szkoły dostosują statuty do 31 grudnia 2026 (art. 2 ustawy). Do czasu dostosowania pozostają w mocy dotychczasowe postanowienia statutu o warunkach wnoszenia i używania telefonów. Jak to się ma do bezpośredniego zakazu z art. 98a, ustawa nie rozstrzyga jednoznacznie, więc w razie wątpliwości zapytaj organ prowadzący albo prawnika.

Pierwszy moduł szkolenia o telefonach, grach i mediach społecznościowych prowadzi przez przepisy i statut. W materiałach jest „Wzór zapisów statutu o telefonach i urządzeniach elektronicznych” z podstawą prawną, który możesz położyć przed radą pedagogiczną. Zobacz program szkolenia.

Jak zapisać zakaz telefonów w szkole w statucie i egzekwować go w klasie?

Projekt statutu przygotowuje rada pedagogiczna, a uchwala go rada szkoły albo, gdy jej nie ma, rada pedagogiczna. Zapisz w nim, kiedy telefon w szkole jest wyłączony i schowany, kto może zezwolić na użycie go na lekcji, jak wygląda kontakt z rodzicem w sytuacji nagłej, gdzie telefony leżą i co się dzieje przy naruszeniu zasad. Za naruszenie stosuje się działania wychowawcze albo kary przewidziane w statucie (art. 98d ust. 1).

Dyrektor może zorganizować miejsca przechowywania telefonów za zgodą rady pedagogicznej i rady rodziców oraz po zasięgnięciu opinii samorządu uczniowskiego (art. 98b ust. 1). Miejsca mają zapewniać bezpieczeństwo i ochronę prywatności, w szczególności uniemożliwiać przeglądanie zawartości przez osoby nieuprawnione (ust. 3). Obowiązek odłożenia telefonu uczeń ma tam, gdzie szkoła takie miejsca zorganizowała, a nauczyciel nakazuje odłożenie, gdy uczeń nie stosuje się do zasad (ust. 2 i 4).

Szkoła nie przegląda telefonu ucznia i nie przeszukuje jego rzeczy. W przepisach nie ma takiego uprawnienia, a Konstytucja chroni życie prywatne i tajemnicę komunikowania się (art. 47 i 49). Nie szarp więc telefonu ani ucznia. Polecasz odłożenie, a gdy uczeń odmawia, zapisujesz zdarzenie, wołasz pedagoga lub dyrektora i stosujesz działania ze statutu.

Rodzice współpracują ze szkołą w stosowaniu zasad oraz w kształtowaniu postaw w zakresie higieny cyfrowej i odpowiedzialnego korzystania z technologii (art. 98d ust. 2). Zasadę łatwiej utrzymać, gdy klasa zna jej powód. Ustal z uczniami, co dzieje się z telefonem na przerwie, na lekcji i w sytuacji nagłej, bo od tej rozmowy zależy, czy telefon w szkole stanie się codziennym polem sporu. Pomaga w tym krótki kontrakt klasowy, który uczniowie współtworzą.

Jak prowadzić rozmowę z uczniem o grach i mediach społecznościowych?

Dobra rozmowa z uczniem o grach zaczyna się od ciekawości. Zapytaj, w co gra, z kim i co mu to daje. Gry dają rozrywkę, kontakt z rówieśnikami i poczucie sprawczości, więc rozmowa otwarta zakazem szybko się kończy. Zdania typu „ile godzin dziennie” zostaw na później i patrz najpierw na skutki: utratę kontroli nad graniem, zaniedbywanie szkoły, snu i relacji oraz granie mimo szkód.

Gry bywają też objawem lęku, depresji, samotności albo trudności z uwagą. Szkoła obserwuje i rozmawia, diagnozę stawia specjalista, a przy utrzymujących się sygnałach pedagog kieruje rodzinę do poradni lub psychiatry dziecięcego. Pomocna jest prosta karta obserwacji, w której kilku nauczycieli zapisuje to, co widzi, z datą. Szkoła współpracuje przy tym z rodzicami, poradniami i innymi podmiotami (§ 4 ust. 3 rozporządzenia o pomocy psychologiczno-pedagogicznej), a profilaktyka uzależnień należy do zakresu tej pomocy (§ 24 pkt 4).

Przy mediach społecznościowych pytaj, co uczeń ogląda i jak się po tym czuje. Liczba godzin jest na drugim miejscu. Porozmawiaj o tym, jak działa algorytm i dlaczego łatwo porównywać się z cudzym obrazem życia. Zauważ związek ekranu ze snem, uwagą i nauką, ale bez sztywnych norm godzinowych. Przy zakupach w grach i skrzynkach z nagrodami ocena prawna jest sporna, więc jej nie rozstrzygaj. Mów o ryzyku zakupowym i hazardowym i o tym, że zakłady wzajemne są dostępne tylko dla pełnoletnich.

Z rodzicem zacznij od tego, co widzisz w szkole, i od wspólnego celu. Opisz konkretne zachowania, zapytaj, co rodzic zauważa w domu, i zaproponuj jedną małą zmianę do wypróbowania. Unikaj etykiet w rodzaju „uzależniony”. Trudniejsze spotkania opisuje wpis o rozmowie z rodzicem ucznia.

Co zrobić, gdy uczeń nagrał nauczyciela albo kolegę?

Przepisy oświatowe nie regulują osobno nagrywania lekcji. Nie rozstrzygam więc w tym wpisie, czy samo nagranie jest dozwolone lub karalne. Ustal, czy nagranie leży tylko w telefonie, czy zostało opublikowane albo wysłane dalej, i od tego zacznij. Rozpowszechnianie wizerunku wymaga co do zasady zezwolenia osoby przedstawionej, z wyjątkami (art. 81 ustawy o prawie autorskim), a wizerunek jest też dobrem osobistym (art. 23 i 24 Kodeksu cywilnego).

Poproś o niepublikowanie i nieudostępnianie nagrania, powiadom dyrektora i opisz zdarzenie z datą i godziną. Rozmowę z uczniem i z rodzicem prowadź według statutu i zapytaj, po co nagranie powstało. Gdy nagranie pokazuje przemoc albo służy do szantażu, dyrektor rozważa zawiadomienie policji. Te decyzje podejmuje dyrektor, nauczyciel nie robi tego w pojedynkę.

Osobna sytuacja to intymne zdjęcie ucznia, które krąży w klasie. Nie przesyłaj go, nie kopiuj i nie oglądaj z innymi, bo przechowywanie takich treści z udziałem małoletniego może być przestępstwem (art. 202 Kodeksu karnego). Powiadom dyrektora, nie przeglądaj telefonów, zadbaj o ucznia ze zdjęcia bez obwiniania go i skontaktuj się z jego rodzicami. Instytucja, która dowiedziała się o przestępstwie ściganym z urzędu, ma obowiązek zawiadomić prokuratora lub Policję (art. 304 § 2 Kodeksu postępowania karnego). Które przestępstwa są ścigane z urzędu, ocenia prawnik organu prowadzącego. Gdy uczeń jest w bezpośrednim niebezpieczeństwie, dzwoń pod 112, a uczeń, który potrzebuje rozmowy, może zadzwonić pod 116 111.

W szkoleniu moduł „Zdjęcia, nagrania i wizerunek w szkole” rozkłada te sytuacje na przykłady z dialogami i gotowymi zdaniami do ucznia. Do pobrania jest „Procedura: nagranie lub zdjęcie ucznia albo nauczyciela w sieci”, którą masz pod ręką, zanim zdarzenie się powtórzy. Przejdź do szkolenia.

Jak ułożyć szkolną politykę cyfrową i profilaktykę bez paniki?

Zasady o telefonie w szkole to jedna część większej całości. Program wychowawczo-profilaktyczny opracowuje się na podstawie corocznej diagnozy, w której mieści się korzystanie z technologii informacyjno-komunikacyjnych i aktywność uczniów w Internecie (art. 26 ust. 2). Dyrektor sprawuje opiekę nad uczniami także przez działania promujące higienę cyfrową i przeciwdziałające uzależnieniom (art. 68 ust. 1 pkt 3). Jak zbudować i ocenić taki program, opisuje wpis o programie wychowawczo-profilaktycznym szkoły.

Standardy ochrony małoletnich określają między innymi zasady korzystania z urządzeń elektronicznych z dostępem do Internetu oraz procedury ochrony dzieci przed treściami szkodliwymi (art. 22c ust. 2 ustawy o ochronie małoletnich). Standardy sporządza się tak, żeby zrozumieli je sami małoletni, i ocenia co najmniej raz na dwa lata. Szczegóły tego dokumentu znajdziesz we wpisie o standardach ochrony małoletnich.

Profilaktyka sprawdza się, gdy opisuje konkretne zachowania i daje uczniom coś do zrobienia: ustalenie zasad, rozmowę o grach, ćwiczenie odmawiania, sprawdzenie, skąd pochodzi nagranie. Inaczej działa na różne grupy wiekowe, więc dla klas 1-3, 4-6, 7-8 i szkoły ponadpodstawowej potrzebujesz osobnych scenariuszy. Panika moralna zamyka rozmowę, którą chcesz otworzyć, dlatego mów o ryzyku spokojnie i bez straszenia.

Ostatni element to współpraca z poradnią i policją. Ustal wcześniej, kto w szkole zgłasza się do poradni, kto rozmawia z rodzicem, a kto decyduje o zawiadomieniu organów. Zapisz to w szkolnej polityce cyfrowej i wróć do niej po roku, żeby sprawdzić, co działa.

Co dostajesz w szkoleniu o telefonie, grach i mediach społecznościowych?

Wpis pokazuje kolejność decyzji, a w pracy potrzebujesz gotowych dokumentów. Szkolenie prowadzi od przepisów i statutu, przez zasady w klasie, gry i media społecznościowe, po rozmowę z uczniem i rodzicem, nagrania, hazard, profilaktykę i politykę cyfrową. Każda lekcja ma sytuację z praktyki, dialog i zdania, których możesz użyć jeszcze tego samego dnia.

Szkolenie ma 12 modułów, 48 lekcji i 20 godzin nauki, a po ukończeniu dostajesz certyfikat CWP. W planie Specjalista pierwsze 5 dni jest za darmo i w tym czasie otwierasz 2 dowolne szkolenia w całości, więc program sprawdzisz przed płatnością: przejdź do szkolenia.
  • 12 dokumentów PDF: wzór zapisów statutu, kontrakt klasowy, karta rozmowy o grach, karta obserwacji, ściąga zdań do ucznia, wzory wiadomości do rodziców,
  • dwie procedury (nagranie lub zdjęcie, intymne zdjęcie), karta o zakupach w grach i hazardzie, scenariusze zajęć dla czterech grup wiekowych, wzór szkolnej polityki cyfrowej,
  • certyfikat CWP po ukończeniu szkolenia, 20 godzin nauki.

Najczęściej zadawane pytania

Czy szkoła może zakazać telefonów?

Tak. W szkole podstawowej i w przedszkolu zakaz wynika od 1 września 2026 wprost z ustawy, a w szkole ponadpodstawowej statut określa warunki korzystania albo wprowadza zakaz. Wyjątki obejmują zdrowie, niepełnosprawność, nagły kontakt z rodzicem, zagrożenie oraz zajęcia, na których nauczyciel zezwala na telefon.

Czy nauczyciel może zabrać uczniowi telefon?

Nauczyciel nakazuje odłożenie telefonu do miejsca przechowywania, jeśli dyrektor je zorganizował, a uczeń nie stosuje się do zasad. Przeglądanie zawartości telefonu i przeszukiwanie rzeczy ucznia nie mają oparcia w tych przepisach. Gdy uczeń odmawia, zapisz zdarzenie, zawołaj pedagoga lub dyrektora i zastosuj działania ze statutu.

Co zrobić, gdy uczeń nagrał nauczyciela?

Ustal, czy nagranie jest tylko w telefonie, czy zostało opublikowane albo przesłane dalej. Poproś o niepublikowanie, powiadom dyrektora i opisz zdarzenie. Dalsze kroki, także zawiadomienie policji, gdy nagranie pokazuje przemoc albo służy do szantażu, ustala dyrektor.

Co robić, gdy w klasie krąży intymne zdjęcie ucznia?

Nie przesyłaj zdjęcia, nie kopiuj go i nie oglądaj z innymi, bo przechowywanie takich treści z udziałem małoletniego może być przestępstwem. Natychmiast powiadom dyrektora, który decyduje o zawiadomieniu policji. Zadbaj o ucznia ze zdjęcia bez obwiniania go i skontaktuj się z jego rodzicami.

Jak rozpoznać, że uczeń ma problem z grami?

Patrz na skutki zamiast liczby godzin: utratę kontroli nad graniem, zaniedbywanie szkoły, snu i relacji oraz granie mimo szkód. Gry bywają też objawem lęku, depresji albo samotności. Diagnozę stawia specjalista, więc przy utrzymujących się sygnałach skieruj rodzinę do poradni lub psychiatry dziecięcego.

Do kiedy szkoła musi dostosować statut do nowych przepisów?

Do 31 grudnia 2026. Do tego czasu obowiązują dotychczasowe postanowienia statutu o telefonach. Relacja tych postanowień do bezpośredniego zakazu z ustawy jest niejednoznaczna, więc w razie wątpliwości zapytaj organ prowadzący albo prawnika.

Czy szkolenie jest akredytowane?

Nie, nie daje kwalifikacji ani uprawnień zawodowych i nie jest poradą prawną. Po ukończeniu dostajesz certyfikat CWP z liczbą godzin. Szkolenie nie jest formą doskonalenia uznawaną do awansu zawodowego.

Źródła

Ostatnia aktualizacja: 4 listopada 2026. Artykuł ma charakter edukacyjny dla specjalistów i nie stanowi porady prawnej.

Newsletter

Nowe teksty i nowości z biblioteki CWP

Jedna wiadomość, gdy pojawi się coś wartego uwagi: nowe szkolenia i ścieżki, nowe teksty na blogu, zmiany w regulacji zawodu. Bez ofert w każdym mailu.

Powiązane szkolenia

Szkolenia, które rozwijają ten temat

Dostęp w ramach subskrypcji — bez opłat za pojedyncze szkolenie.

Telefon, gry i media społecznościowe w szkole: zasady w statucie, rozmowa z uczniem i rodzicem, nagrania, hazard i profilaktyka. Przewodnik dla pedagoga, wychowawcy i dyrektoraNowość

Dla pedagogów i psychologów szkolnych

Telefon, gry i media społecznościowe w szkole: zasady w statucie, rozmowa z uczniem i rodzicem, nagrania, hazard i profilaktyka. Przewodnik dla pedagoga, wychowawcy i dyrektora

Szkolenie online dla pedagogów, psychologów szkolnych, wychowawców, nauczycieli, nauczycieli informatyki, dyrektorów i pracowników poradni o telefonie w szkole, grach, mediach społecznościowych, rozmowie z uczniem i rodzicem, nagraniach, hazardzie i profilaktyce.

20 godz. dydakt.Średniozaawansowany
W abonamencie

Blog

Przeczytaj także