CWPCentrum Wiedzy Psychologicznej

Konceptualizacja przypadku w psychoterapii – model integracyjny i planowanie terapii

Praktyczny model budowania konceptualizacji: od mapy problemu i czynników predysponujących, wyzwalających i podtrzymujących, po dobór metod dopasowanych do konkretnej osoby.

Godziny dydaktyczne
5,9 godz.
Poziom
Zaawansowany
Program
18 lekcji
Konceptualizacja przypadku w psychoterapii – model integracyjny i planowanie terapii

Konceptualizacja przypadku to serce świadomej psychoterapii – to ona odróżnia terapeutę, który wie, dlaczego robi to, co robi, od tego, który stosuje techniki na chybił trafił. Ten kurs daje Ci uporządkowany, integracyjny sposób rozumienia pacjenta: jak zebrać i uporządkować dane, jak odróżnić to, co predysponuje, od tego, co wyzwala i co podtrzymuje problem, i jak z tego rozumienia wyprowadzić trafny plan.

Pracujesz na modelu, który jest niezależny od nurtu, a jednocześnie pozwala świadomie łączyć perspektywy poznawczą, behawioralną, psychodynamiczną, systemową i humanistyczną tam, gdzie każda z nich najlepiej tłumaczy dane. Zamiast dopasowywać pacjenta do ulubionej teorii, uczysz się dopasowywać rozumienie i metodę do konkretnej osoby przed Tobą.

Kurs jest dla psychologów i psychoterapeutów, którzy chcą konceptualizować świadomie – budować hipotezy, weryfikować je i rewidować w toku terapii, a także jasno uzasadniać swoje decyzje w superwizji.

Najczęściej zadawane pytania

Konceptualizacja przypadku to uporządkowane rozumienie problemu klienta: skąd się wziął, co go uruchamia, co go podtrzymuje i jakie zasoby ma klient. Jest mostem między teorią a praktyką, bo pozwala wyprowadzić plan terapii z rozumienia konkretnej osoby, a nie z ulubionej techniki. Konceptualizacja ma charakter hipotezy, którą weryfikuje się w toku pracy. Dzięki niej terapeuta potrafi uzasadnić swoje decyzje przed sobą, klientem i superwizorem.

Konceptualizację przypadku pisze się, przechodząc od danych do hipotezy i planu. Najpierw zbiera się zgłoszenie, historię, obecne funkcjonowanie i cele klienta, potem tworzy listę problemów. Następnie porządkuje się czynniki predysponujące, wyzwalające, podtrzymujące i chroniące. Na tej podstawie formułuje się hipotezę o mechanizmie problemu i wyprowadza z niej cele oraz dobór metod. Ostatni krok to zaplanowanie, jak będzie sprawdzana trafność konceptualizacji w trakcie terapii.

Czynniki predysponujące to to, co zwiększa podatność na problem, na przykład temperament, wczesne doświadczenia czy wzorce rodzinne. Czynniki wyzwalające to wydarzenia, które uruchomiły trudność w danym momencie, takie jak strata czy zmiana życiowa. Czynniki podtrzymujące to mechanizmy, które sprawiają, że problem trwa, na przykład unikanie, przekonania czy reakcje otoczenia. W terapii szczególnie ważne są te ostatnie, bo na nie najłatwiej realnie wpływać.

Czynniki podtrzymujące są kluczowe, bo działają tu i teraz i to one najczęściej decydują, czy problem się utrzymuje. Na przeszłe doświadczenia nie mamy wpływu, a na unikanie, sposób myślenia, wzorce relacyjne czy reakcje bliskich już tak. Dlatego dobrze opisane mechanizmy podtrzymujące są naturalnym punktem wyjścia do doboru interwencji. Praca z historią klienta ma sens przede wszystkim wtedy, gdy pomaga zrozumieć i zmienić to, co podtrzymuje problem obecnie.

Różne nurty łączy się w konceptualizacji, traktując je jako uzupełniające się soczewki, a nie konkurencyjne teorie. Perspektywa poznawczo-behawioralna dobrze opisuje przekonania i unikanie, psychodynamiczna wzorce relacyjne, systemowa rolę rodziny, a humanistyczna potrzeby i wartości klienta. Ten sam materiał można przejrzeć przez kilka soczewek i wybrać te, które najlepiej wyjaśniają dane. Efektem powinna być jedna spójna hipoteza, a nie kilka równoległych opisów.

Najczęstsze błędy w myśleniu klinicznym to zbyt szybkie przywiązanie do pierwszej hipotezy, szukanie danych potwierdzających i pomijanie tych, które jej przeczą. Częste jest też dopasowywanie klienta do ulubionej teorii, mylenie opisu objawów z wyjaśnieniem ich mechanizmu i pomijanie zasobów klienta. Chroni przed tym postawa diagnostyczna oparta na ciekawości, zbieranie danych z różnych źródeł i regularne rewidowanie konceptualizacji w superwizji.

Konceptualizację warto zmieniać, gdy nowe informacje o kliencie jej przeczą albo gdy terapia mimo starań nie przynosi oczekiwanej zmiany. Sygnałem mogą być też ujawnienie ważnych faktów z historii, zmiana sytuacji życiowej lub reakcje klienta, których hipoteza nie wyjaśnia. Rewizja nie jest porażką, tylko naturalnym elementem pracy opartej na hipotezach. Dobrze jest regularnie wracać do konceptualizacji, na przykład co kilka sesji albo przed superwizją.

Konceptualizacji przypadku najlepiej uczyć się na modelu niezależnym od nurtu, przećwiczonym na konkretnym przypadku od pierwszego kontaktu do planu terapii. Szkolenie CWP „Konceptualizacja przypadku w psychoterapii – model integracyjny i planowanie terapii” prowadzi krok po kroku przez mapę problemu, czynniki predysponujące, wyzwalające i podtrzymujące, budowanie hipotezy o mechanizmie oraz dobór metod. Dobrze uzupełnia przygotowanie do superwizji.

Czego się nauczysz

  • Zbudujesz uporządkowaną mapę problemu klienta łączącą zgłoszenie, historię i cele
  • Odróżnisz czynniki predysponujące, wyzwalające, podtrzymujące i chroniące w konkretnym przypadku
  • Sformułujesz hipotezę o mechanizmie problemu, świadomie łącząc kilka perspektyw teoretycznych
  • Wyprowadzisz plan i dobór metod wprost z konceptualizacji, zamiast stosować techniki przypadkowo
  • Zweryfikujesz i zrewidujesz konceptualizację w toku terapii na podstawie reakcji klienta

Dla kogo jest to szkolenie

  • Psycholodzy i psychoterapeuci chcący pracować w oparciu o świadomą konceptualizację
  • Terapeuci jednego nurtu, którzy chcą integracyjnie rozumieć przypadki wykraczające poza ich model
  • Osoby przygotowujące się do superwizji i egzaminów wymagających konceptualizacji przypadku

Program szkolenia

18 lekcji w 6 modułach. Lekcje oznaczone jako otwarte obejrzysz bez zakładania konta.

Moduł 1

Czym jest konceptualizacja i dlaczego jest niezbędna

Moduł 2

Tworzenie mapy problemu klienta

  • Od zgłoszenia do listy problemów20 min
  • Cele terapii i kontrakt19 min
  • Zasoby, mocne strony i czynniki chroniące19 min
Moduł 3

Czynniki predysponujące, wyzwalające i podtrzymujące

  • Model czynników – struktura wyjaśniająca20 min
  • Predyspozycja i wyzwalacz – geneza problemu19 min
  • Czynniki podtrzymujące – dźwignia zmiany20 min
Moduł 4

Integracja perspektyw w hipotezie o mechanizmie

  • Perspektywy teoretyczne jako komplementarne soczewki20 min
  • Praca z tym samym materiałem z różnych perspektyw19 min
  • Budowanie spójnej hipotezy o mechanizmie20 min
Moduł 5

Od konceptualizacji do doboru metod

  • Wyprowadzanie planu z konceptualizacji20 min
  • Dopasowanie metody do osoby19 min
  • Monitorowanie, weryfikacja i rewizja konceptualizacji19 min
Moduł 6

Studium przypadku krok po kroku

  • Od pierwszego kontaktu do mapy problemu20 min
  • Budowanie konceptualizacji i planu dla przypadku20 min
  • Weryfikacja, rewizja i wnioski19 min

Pytania o dostęp i certyfikat

Nie, bo do 2028 roku nie ma czego przyznawać. System doskonalenia zawodowego psychologów opisany w art. 29 ustawy z 23 stycznia 2026 r. o zawodzie psychologa oraz samorządzie zawodowym psychologów zacznie obowiązywać wraz z trzonem ustawy 19 maja 2028 r., a doskonalenie ma być wtedy organizowane lub koordynowane przez samorząd zawodowy. Każdy, kto dziś obiecuje punkty, obiecuje coś, co nie istnieje. Wystawiamy certyfikat ukończenia szkolenia z liczbą godzin dydaktycznych i prowadzimy dziennik rozwoju zawodowego, żeby po wejściu przepisów w życie mieć udokumentowany dorobek.

Dla psychologów, psychoterapeutów, psychologów szkolnych i poradnianych, pedagogów specjalnych, doradców zawodowych, studentów psychologii oraz rodziców. Materiał dla specjalistów zakłada przygotowanie kierunkowe: nie tłumaczymy podstaw od zera i nie publikujemy treści rozwoju osobistego. Osobna część biblioteki jest napisana z myślą o rodzicach — porusza m.in. tematy związane z rozwodem i rozstaniem rodziców, które mogą pomóc chronić dziecko przed skutkami konfliktu.

To szkolenia pisane, podzielone na lekcje po kilkanaście minut, z materiałem do czytania. Wracasz do nich w dowolnym momencie i przerabiasz we własnym tempie. W przyszłości planujemy wprowadzić także wersje audio. Zajęć na żywo i superwizji grupowej nie prowadzimy.

Udział w szkoleniu i liczbę godzin dydaktycznych. Certyfikat nie nadaje uprawnień zawodowych, nie jest dokumentem żadnego towarzystwa naukowego ani zaświadczeniem oświatowym. Jest dokumentem do Twojej własnej dokumentacji rozwoju zawodowego oraz do przedstawienia pracodawcy, jeśli tego wymaga.

Imię i nazwisko wraz z tytułem zawodowym, tytuł szkolenia, liczba godzin dydaktycznych, data wystawienia, numer dokumentu oraz klauzula o zakresie, jaki certyfikat potwierdza. Dane są zamrażane w chwili wystawienia — późniejsza zmiana tytułu szkolenia nie zmienia dokumentu, który już masz.

Tak. Każdy dokument ma numer i indywidualny adres weryfikacyjny. Pracodawca albo placówka może sprawdzić jego autentyczność bez zakładania konta i bez kontaktu z nami.

Powiązane szkolenia

Przeczytaj także

W abonamencie

7 dni za darmo

Przetestuj 7 dni za darmo