Mutyzm wybiórczy: diagnoza i terapia dziecka, które nie mówi w przedszkolu i szkole. Szkolenie dla psychologów

Terapia polega na stopniowym przechodzeniu od sytuacji, w których dziecko mówi swobodnie, do tych, w których dziś milczy. Psycholog buduje z dzieckiem drabinę mówienia, od gestów przez szept i pojedyncze słowa do rozmowy, i krok po kroku wprowadza do rozmowy nowe osoby, na przykład nauczycielkę. Rodzice i placówka uczą się, jak zdjąć presję, nie wyręczać dziecka i doceniać odwagę. Ćwiczenia odbywają się często, krótko i tam, gdzie dziecko milczy.

Dziecko z mutyzmem wybiórczym w domu i w sytuacjach bezpiecznych komunikuje się swobodnie i wzajemnie: dzieli uwagę, bawi się na niby, rozumie emocje innych. Dziecko w spektrum autyzmu ma trudności w komunikacji i interakcji społecznej także w domu. W przedszkolu oba obrazy mogą wyglądać podobnie, dlatego ważne są nagrania z domu i wywiad o wczesnym rozwoju. Oba zaburzenia mogą też występować razem, a diagnozę autyzmu prowadzi zespół z lekarzem psychiatrą.

W przedszkolu najpierw zapewnia się dziecku sposób sygnalizowania potrzeb bez słów, na przykład kartę z obrazkami, i stałe pory wyjść do toalety. Nauczycielka nie namawia do mówienia, zadaje pytania z wyborem, komentuje zamiast pytać i nie pozwala dzieciom mówić za dziecko. Po zajęciach, w pustej sali, rodzic bawi się z dzieckiem, a nauczycielka stopniowo dołącza do zabawy. Występy i zajęcia grupowe planuje się z rolami, które dziecko samo wybiera.

Ucznia z mutyzmem ocenia się za wiedzę i umiejętności, więc nie dostaje on ocen niedostatecznych ani obniżonych za brak odpowiedzi ustnej. Wiedzę pokazuje w alternatywnych formach: na piśmie, przez wskazanie odpowiedzi, nagranie wykonane w domu albo odpowiedź w cztery oczy. Dostosowania można wprowadzić w ramach pomocy psychologiczno-pedagogicznej, także przed wydaniem opinii poradni. Równolegle uczeń pracuje nad mówieniem według drabiny, a odpowiedzi przy klasie pojawiają się na jej wyższych szczeblach.

U części dzieci milczenie z czasem słabnie, ale nie da się przewidzieć, u których i kiedy. Czekanie bez pomocy ma swój koszt: milczenie utrwala się jako nawyk i rola dziecka w grupie, rośnie liczba sytuacji, w których dziecko milczy, i rośnie wstyd. Dlatego pomoc warto zacząć wtedy, gdy milczenie trwa dłużej niż okres adaptacji i przeszkadza dziecku. Terapia z udziałem rodziców i placówki zwykle skraca drogę i zmniejsza cierpienie dziecka.

Tak, u części osób mutyzm wybiórczy trwa od dzieciństwa do dorosłości, często bez rozpoznania. Dorosły mówi swobodnie do kilku bliskich osób, a w pracy, w urzędach, u lekarza i przez telefon milczy albo mówi bardzo mało i organizuje życie tak, żeby tych sytuacji unikać. Często towarzyszą temu lęk społeczny, samotność i obniżony nastrój. Dorośli także mogą robić postępy w terapii, która łączy stopniową ekspozycję z pracą nad myślami i bezpieczeństwem.

Tak, po ukończeniu kursu otrzymasz certyfikat ukończenia CWP z liczbą godzin. Kurs nie jest akredytowany przez żadne towarzystwo naukowe ani zawodowe, nie jest szkoleniem psychoterapeutycznym ani logopedycznym. Certyfikat nie nadaje uprawnień do prowadzenia psychoterapii ani tytułu psychoterapeuty czy logopedy. Pełne szkolenie psychoterapeutyczne prowadzą ośrodki szkolące, a kurs uczy pracy z mutyzmem w ramach kompetencji, które już masz.

Dla psychologów, psychoterapeutów, psychologów szkolnych i poradnianych, pedagogów specjalnych, doradców zawodowych, studentów psychologii oraz rodziców. Materiał dla specjalistów zakłada przygotowanie kierunkowe: nie tłumaczymy podstaw od zera i nie publikujemy treści rozwoju osobistego. Osobna część biblioteki jest napisana z myślą o rodzicach — porusza m.in. tematy związane z rozwodem i rozstaniem rodziców, które mogą pomóc chronić dziecko przed skutkami konfliktu.

Nie. Certyfikaty są dostępne wyłącznie w płatnym planie (Student, Rodzic, Specjalista albo plan dla placówek). Nie obejmuje ich bezpłatny okres próbny ani darmowe konto. W okresie próbnym możesz uczyć się i kończyć szkolenia, postęp się zapisuje, a certyfikat z każdego ukończonego szkolenia pobierzesz od razu po pierwszej płatności, ze strony szkolenia w strefie kursanta.

To szkolenia pisane, podzielone na lekcje po kilkanaście minut, z materiałem do czytania. Wracasz do nich w dowolnym momencie i przerabiasz we własnym tempie. W przyszłości planujemy wprowadzić także wersje audio. Zajęć na żywo i superwizji grupowej nie prowadzimy.

Nie, bo do 2028 roku nie ma czego przyznawać. System doskonalenia zawodowego psychologów opisany w art. 29 ustawy z 23 stycznia 2026 r. o zawodzie psychologa oraz samorządzie zawodowym psychologów zacznie obowiązywać wraz z trzonem ustawy 19 maja 2028 r., a doskonalenie ma być wtedy organizowane lub koordynowane przez samorząd zawodowy. Każdy, kto dziś obiecuje punkty, obiecuje coś, co nie istnieje. Wystawiamy certyfikat ukończenia szkolenia z liczbą godzin dydaktycznych i prowadzimy dziennik rozwoju zawodowego, żeby po wejściu przepisów w życie mieć udokumentowany dorobek.

Udział w szkoleniu i liczbę godzin dydaktycznych. Certyfikat nie nadaje uprawnień zawodowych, nie jest dokumentem żadnego towarzystwa naukowego ani zaświadczeniem oświatowym. Jest dokumentem do Twojej własnej dokumentacji rozwoju zawodowego oraz do przedstawienia pracodawcy, jeśli tego wymaga.

Tak. Pierwsza lekcja każdego szkolenia jest otwarta bez logowania, a cały blog jest dostępny bez opłat. Konta założone przed 1 września 2026 zachowują darmowy dostęp do trzech pełnych szkoleń, bez certyfikatów. Nowe konta zaczynają od bezpłatnego okresu próbnego wybranego planu (7 dni, w planie Rodzic 5 dni).