Przejdź do treści
CENTRUM WIEDZY PSYCHOLOGICZNEJ

Nastolatek, który nie chce terapii – jak budować relację i motywację do współpracy

Jak rozumieć opór nastolatka jako komunikat, szanować jego autonomię, budować relację i motywację do współpracy oraz pracować z tłem rodzinnym terapii.

Godziny dydaktyczne
10 godz.
Poziom
Średniozaawansowany
Program
37 lekcji
Nastolatek, który nie chce terapii – jak budować relację i motywację do współpracy

Nastolatek trafia do gabinetu najczęściej nie z własnej woli, lecz przyprowadzony przez zaniepokojonych dorosłych – i często nie chce terapii, nie ufa terapeucie i traktuje go jak kolejnego dorosłego, który chce go zmienić. Ten kurs uczy, jak w tej trudnej sytuacji zbudować relację i motywację do współpracy, zamiast toczyć walkę, którą i tak się przegrywa.

Pracujesz na tym, co decyduje o powodzeniu terapii nastolatka: jak rozumieć opór jako komunikat, a nie przeszkodę; jak szanować autonomię nastolatka i nie być kolejnym dorosłym narzucającym; jak komunikować się w sposób, który do niego trafia; jak wykorzystać dialog motywujący w adaptacji do nastolatków; i jak pracować z relacją rodzic-nastolatek w tle terapii. Perspektywa jest integracyjna i oparta na rozumieniu rozwojowego zadania dorastania.

Kurs jest dla psychologów, psychoterapeutów i specjalistów pracujących z młodzieżą, którzy chcą skuteczniej docierać do nastolatków niechętnych terapii i budować z nimi realne, robocze przymierze.

Czego się nauczysz

  • Zrozumiesz opór nastolatka wobec terapii jako komunikat i przejaw rozwojowego zadania dorastania
  • Zbudujesz relację i przymierze z nastolatkiem, szanując jego autonomię i unikając walki o władzę
  • Dostosujesz komunikację do nastolatka tak, by realnie do niego trafiała
  • Wykorzystasz dialog motywujący w adaptacji do nastolatków, by wzmacniać ich motywację do zmiany
  • Poprowadzisz pracę z relacją rodzic-nastolatek w tle terapii, z poszanowaniem poufności i ról
  • Odróżnisz opór wobec terapii od objawów wymagających pogłębionej oceny, takich jak depresja, lęk społeczny, spektrum autyzmu czy używanie substancji
  • Poprowadzisz pierwsze spotkanie z nastolatkiem i rodzicem oraz ustalisz zasady poufności z uwzględnieniem polskich przepisów i obowiązków ochronnych
  • Wesprzesz rodzica, gdy nastolatek odmawia przyjścia na terapię, korzystając z elementów pracy opartej na rodzicu

Dla kogo jest to szkolenie

  • Psycholodzy i psychoterapeuci pracujący z młodzieżą
  • Specjaliści docierający do nastolatków niechętnych terapii i współpracy
  • Osoby chcące skuteczniej budować relację i motywację nastolatków oraz pracować z ich rodzinami

Program szkolenia

37 lekcji w 8 modułach. Lekcje oznaczone jako otwarte obejrzysz bez zakładania konta.

Moduł 1

Opór nastolatka jako komunikat, nie przeszkoda

Moduł 2

Autonomia nastolatka a rola terapeuty

  • Dorastanie jako zadanie budowania autonomii15 min
  • Rola terapeuty – nie kolejny dorosły narzucający15 min
  • Autonomia i granice – równowaga5 min
  • Autonomia w praktyce: mapa wyborów i typowe błędy16 min
  • Quiz: autonomia nastolatka i rola terapeuty15 min
Moduł 3

Budowanie relacji i przymierza z nastolatkiem

  • Zdobywanie zaufania niechętnego nastolatka4 min
  • Nawiązywanie kontaktu i wspólny grunt5 min
  • Przymierze wokół celów nastolatka5 min
  • Pierwsze spotkanie krok po kroku: scenariusz i arkusz umowy o poufności18 min
  • Quiz: budowanie relacji i przymierza z nastolatkiem15 min
Moduł 4

Komunikacja dostosowana do nastolatka

  • Jak mówić, żeby nastolatek słuchał4 min
  • Słuchanie, które otwiera nastolatka5 min
  • Komunikacja w trudnych momentach5 min
  • Warsztat wypowiedzi: jak przerobić typowe zdania terapeuty16 min
  • Quiz: komunikacja dostosowana do nastolatka15 min
Moduł 5

Dialog motywujący w adaptacji do nastolatków

  • Motywacja i ambiwalencja wobec zmiany14 min
  • Umiejętności dialogu motywującego z nastolatkiem4 min
  • Etapy gotowości i praca z motywacją w praktyce14 min
  • Narzędzia motywacyjne dla nastolatka: linijka, waga decyzyjna, karty wartości18 min
  • Quiz: dialog motywujący w pracy z nastolatkami15 min
Moduł 6

Opór czy objaw: różnicowanie i sytuacje szczególne

  • Opór czy objaw: kiedy niechęć wymaga pogłębionej oceny18 min
  • Nastolatek skierowany z przymusu: sąd, kurator, szkoła, placówka17 min
  • Quiz: różnicowanie i sytuacje szczególne15 min
Moduł 7

Ramy prawne, etyka i superwizja w pracy z niechętnym nastolatkiem

  • Polskie ramy: zgoda, poufność, dokumentacja i obowiązki ochronne18 min
  • Dylematy etyczne w pracy z nastolatkiem: przypadki z omówieniem15 min
  • Superwizja: co niechętny nastolatek budzi w terapeucie16 min
  • Quiz: ramy prawne, etyka i superwizja15 min
Moduł 8

Relacja rodzic-nastolatek i prowadzenie procesu

  • Rodzic w tle terapii nastolatka14 min
  • Praca z relacją rodzic-nastolatek14 min
  • Gdy nastolatek w ogóle nie przychodzi: praca przez rodziców19 min
  • Prowadzenie procesu, bezpieczeństwo i podsumowanie5 min
  • Quiz: rodzice, prowadzenie procesu i bezpieczeństwo15 min

Najczęściej zadawane pytania

Gdy nastolatek nie chce chodzić do psychologa, zamiast przekonywać go na siłę, warto potraktować niechęć jako ważną informację i zaprosić go do rozmowy o tym, czego się obawia. Nastolatek często przychodzi na terapię z inicjatywy dorosłych i czuje, że ktoś chce go zmienić. Pomaga jasne wyjaśnienie zasad poufności, danie mu realnego wpływu na cele i tempo spotkań oraz szukanie tematów, które są ważne dla niego, a nie tylko dla rodziców.

Opór nastolatka w terapii jest najczęściej komunikatem, a nie złą wolą. Może wyrażać potrzebę autonomii, nieufność wobec dorosłych, wstyd, lęk przed oceną albo wcześniejsze złe doświadczenia z pomocą. Dorastanie to okres budowania niezależności, więc presja ze strony terapeuty łatwo odtwarza walkę o władzę znaną z domu. Zrozumienie, co opór chroni, pozwala odpowiadać na niego ciekawością i szacunkiem, zamiast go przełamywać.

Relację z nastolatkiem buduje się przez autentyczność, szacunek dla jego autonomii i zainteresowanie tym, co dla niego naprawdę ważne. Pomaga mówienie wprost, bez protekcjonalności i bez udawania rówieśnika, a także przejrzystość co do tego, co terapeuta przekazuje rodzicom. Warto zaczynać od wspólnego gruntu, na przykład pasji, szkoły czy relacji z przyjaciółmi. Przymierze terapeutyczne wzmacnia się, gdy cele terapii są celami nastolatka, a nie wyłącznie dorosłych.

Tak, dialog motywujący dobrze pasuje do pracy z nastolatkami, bo szanuje ich autonomię i pracuje z ambiwalencją zamiast z presją. Terapeuta nie przekonuje do zmiany, tylko pomaga nastolatkowi samemu dostrzec rozbieżność między tym, co robi, a tym, na czym mu zależy. Kluczowe umiejętności to pytania otwarte, dowartościowanie, odzwierciedlanie i podsumowania. W pracy z młodzieżą warto skracać wypowiedzi, unikać moralizowania i reagować na opór spokojnie.

Z nastolatkiem najlepiej rozmawiać krótko, konkretnie i bez oceniania, zostawiając mu przestrzeń na własne zdanie. Pomaga uważne słuchanie, odzwierciedlanie tego, co mówi, i pytania z ciekawością zamiast pytań kontrolujących. Wykłady, porównania i szybkie rady zwykle zamykają rozmowę. W trudnych momentach warto nazwać emocję, przyznać, że temat jest niełatwy, i nie wymuszać natychmiastowej odpowiedzi. Nastolatek chętniej mówi, gdy czuje, że nie musi się bronić.

Poufność w terapii nastolatka warto omówić na początku, jasno wyjaśniając jemu i rodzicom, co zostaje w gabinecie, a co będzie przekazywane. Zwykle rodzice otrzymują ogólne informacje o przebiegu i kierunku pracy, a nie szczegóły rozmów. Wyjątkiem są sytuacje zagrożenia życia lub zdrowia, o których rodzic musi wiedzieć, i to też trzeba zapowiedzieć nastolatkowi z góry. Gdy pojawiają się myśli samobójcze, można wskazać telefon 116 111, a w nagłym zagrożeniu 112.

Praca z rodzicami nastolatka polega na wspieraniu relacji rodzic-nastolatek bez naruszania poufności i bez stawania po jednej stronie. Rodzice potrzebują zrozumienia, co dzieje się z ich dzieckiem, oraz wskazówek, jak zmniejszać napięcie w domu i szanować rosnącą autonomię nastolatka. Warto ustalić, w jakiej formie odbywają się spotkania z rodzicami i czy nastolatek w nich uczestniczy. Zmiana w komunikacji rodzinnej często wyraźnie ułatwia pracę indywidualną.

Pracy z nastolatkiem niechętnym terapii warto uczyć się na materiale, który pokazuje, jak rozumieć opór, budować przymierze i wzmacniać motywację bez walki o władzę. Szkolenie CWP „Nastolatek, który nie chce terapii – jak budować relację i motywację do współpracy” omawia te tematy krok po kroku, łącznie z adaptacją dialogu motywującego do młodzieży i pracą z relacją rodzic-nastolatek z poszanowaniem poufności.

Gdy nastolatek odmawia nawet pierwszego spotkania, pracę można zacząć od rodzica. Klientem staje się wtedy rodzic, a celem zmiana tego, co od niego zależy: zmniejszenie kłótni o terapię, ograniczenie wyręczania, codzienne ciepło bez warunków i przygotowanie spokojnego zaproszenia, które zostawia nastolatkowi wybór. Nie warto przyprowadzać go podstępem, bo niszczy to zaufanie do rodzica i specjalisty. Przy sygnałach zagrożenia życia lub zdrowia potrzebna jest pilna pomoc, a nie tylko konsultacje.

O terapii małoletniego co do zasady decyduje jego przedstawiciel ustawowy, najczęściej rodzic. Gdy pomoc jest udzielana jako świadczenie zdrowotne, a pacjent ukończył 16 lat, potrzebna jest zgoda zarówno rodzica, jak i samego nastolatka. Młodszy nastolatek ma prawo do informacji i do wyrażenia opinii. Niezależnie od przepisów bez choćby minimalnej zgody nastolatka trudno o skuteczną pracę, dlatego rozmowa o jego niezgodzie jest pierwszym krokiem. Przepisy się zmieniają, więc w konkretnej sytuacji warto sprawdzić aktualny stan prawny.

Pytania o dostęp i certyfikat

Dla psychologów, psychoterapeutów, psychologów szkolnych i poradnianych, pedagogów specjalnych, doradców zawodowych, studentów psychologii oraz rodziców. Materiał dla specjalistów zakłada przygotowanie kierunkowe: nie tłumaczymy podstaw od zera i nie publikujemy treści rozwoju osobistego. Osobna część biblioteki jest napisana z myślą o rodzicach — porusza m.in. tematy związane z rozwodem i rozstaniem rodziców, które mogą pomóc chronić dziecko przed skutkami konfliktu.

Nie. Certyfikaty są dostępne wyłącznie w płatnym planie (Student, Rodzic, Specjalista albo plan dla placówek). Nie obejmuje ich bezpłatny okres próbny ani darmowe konto. W okresie próbnym możesz uczyć się i kończyć szkolenia, postęp się zapisuje, a certyfikat z każdego ukończonego szkolenia pobierzesz od razu po pierwszej płatności, ze strony szkolenia w strefie kursanta.

Nie, bo do 2028 roku nie ma czego przyznawać. System doskonalenia zawodowego psychologów opisany w art. 29 ustawy z 23 stycznia 2026 r. o zawodzie psychologa oraz samorządzie zawodowym psychologów zacznie obowiązywać wraz z trzonem ustawy 19 maja 2028 r., a doskonalenie ma być wtedy organizowane lub koordynowane przez samorząd zawodowy. Każdy, kto dziś obiecuje punkty, obiecuje coś, co nie istnieje. Wystawiamy certyfikat ukończenia szkolenia z liczbą godzin dydaktycznych i prowadzimy dziennik rozwoju zawodowego, żeby po wejściu przepisów w życie mieć udokumentowany dorobek.

To szkolenia pisane, podzielone na lekcje po kilkanaście minut, z materiałem do czytania. Wracasz do nich w dowolnym momencie i przerabiasz we własnym tempie. W przyszłości planujemy wprowadzić także wersje audio. Zajęć na żywo i superwizji grupowej nie prowadzimy.

Udział w szkoleniu i liczbę godzin dydaktycznych. Certyfikat nie nadaje uprawnień zawodowych, nie jest dokumentem żadnego towarzystwa naukowego ani zaświadczeniem oświatowym. Jest dokumentem do Twojej własnej dokumentacji rozwoju zawodowego oraz do przedstawienia pracodawcy, jeśli tego wymaga.

Tak. Dział Pedagog i psycholog szkolny zbiera szkolenia do pracy w szkole i przedszkolu: uczeń z ADHD i w spektrum autyzmu, agresja i trudne zachowania, uczeń w kryzysie, WOPFU i IPET, trudna rozmowa z rodzicem, ochrona małoletnich, program wychowawczo-profilaktyczny. Znajdziesz go na stronie głównej, w menu jako Pedagog szkolny i pod adresem cwp.edu.pl/kategorie/pedagog-i-psycholog-szkolny. Szkolenia są w planie Specjalista. Na blogu jest osobna zakładka Pedagog szkolny z tekstami do pracy z uczniem i klasą.

Powiązane szkolenia

Trudne zachowania dziecka – co znajduje się pod zachowaniem?Nowość

Nurty i metody psychoterapii

Trudne zachowania dziecka – co znajduje się pod zachowaniem?

Jak czytać trudne zachowanie dziecka jako komunikat o regulacji, potrzebach i funkcji – i przekładać to rozumienie na skuteczne strategie zamiast walki z objawem.

15 godz. dydakt.Średniozaawansowany
W abonamencie

Przeczytaj także