Przejdź do treści
CENTRUM WIEDZY PSYCHOLOGICZNEJ

Uczeń z doświadczeniem migracji w polskiej szkole: przyjęcie, nauka polskiego, ocenianie, adaptacja i współpraca z rodziną. Przewodnik dla pedagoga, nauczyciela i wychowawcy

Szkolenie online dla pedagogów, psychologów szkolnych, wychowawców, nauczycieli, asystentów międzykulturowych, dyrektorów i pracowników poradni o przyjęciu ucznia z doświadczeniem migracji, nauce polskiego, ocenianiu, adaptacji i rozmowie z rodziną.

Godziny dydaktyczne
19 godz.
Poziom
Średniozaawansowany
Program
48 lekcji
Uczeń z doświadczeniem migracji w polskiej szkole: przyjęcie, nauka polskiego, ocenianie, adaptacja i współpraca z rodziną. Przewodnik dla pedagoga, nauczyciela i wychowawcy

Uczeń z doświadczeniem migracji pojawia się w szkole zwykle bez zapowiedzi: telefon do sekretariatu we wtorek, dziecko w drzwiach klasy w czwartek. Ten kurs uczy, jak takiego ucznia przyjąć, jak zorganizować mu naukę polskiego, jak go oceniać i egzaminować, jak rozpoznać, czy trudność wynika z języka, z przeżyć czy z trudności w uczeniu się, i jak rozmawiać z jego rodziną. Jest dla pedagogów, psychologów szkolnych, wychowawców, nauczycieli przedmiotów i nauczycieli polskiego jako drugiego, asystentów międzykulturowych, dyrektorów i pracowników poradni.

To szkolenie online, które przechodzisz we własnym tempie. Ma 12 modułów i około 19 godzin nauki. Zaczynamy od tego, kim są uczniowie z doświadczeniem migracji, potem przyjęcie do szkoły, prawo do dodatkowej nauki polskiego, ocenianie i egzaminy oraz pierwsze tygodnie. Dalej omawiamy skutki trudnych przeżyć, różnicowanie bariery językowej od trudności w uczeniu się, współpracę z rodzicami, klasę i rówieśników, różnice kulturowe i religijne, dziecko pomiędzy dwoma światami i na końcu plan wsparcia z gotowymi wzorami.

Każda lekcja zawiera sytuacje z praktyki z komentarzem, dialogi, typowe błędy i gotowe sformułowania, które możesz powiedzieć lub napisać, także w prostym polskim. W każdym module jest studium przypadku, a na końcu modułu ćwiczenie z przykładową odpowiedzią. Do kursu dołączone są karty i wzory do druku i uzupełnienia: lista kontrolna przyjęcia, karta rozmowy kwalifikacyjnej, ściąga o prawach ucznia, karta dostosowań, plan pierwszego dnia i tygodnia, karta obserwacji, karta różnicowania, wzory wiadomości do rodziców, scenariusz zajęć z klasą, karta zwyczajów rodziny, plan adaptacji na trzy miesiące i wzór notatki.

Po ukończeniu kursu otrzymasz certyfikat ukończenia CWP z liczbą godzin. Kurs nie jest akredytowany, nie daje uprawnień ani kwalifikacji zawodowych, w tym z pedagogiki specjalnej, nie jest formą doskonalenia uznawaną do awansu zawodowego i nie jest poradą prawną.

Czego się nauczysz

  • Rozumiesz, kim są uczniowie z doświadczeniem migracji, i nie zakładasz nic na podstawie pochodzenia
  • Przyjmujesz ucznia do szkoły: dokumenty, rozmowa kwalifikacyjna, wybór klasy lub oddziału przygotowawczego
  • Wiesz, co przysługuje uczniowi w zakresie dodatkowej nauki polskiego, zajęć wyrównawczych i pomocy osoby mówiącej jego językiem
  • Dostosowujesz wymagania i ocenianie oraz wiesz, jak wygląda klasyfikacja i egzamin ucznia z doświadczeniem migracji
  • Planujesz pierwszy dzień i pierwsze tygodnie ucznia w klasie
  • Rozpoznajesz skutki trudnych przeżyć, stabilizujesz ucznia i wiesz, kiedy skierować go dalej
  • Odróżniasz barierę językową od trudności w uczeniu się i korzystasz z poradni
  • Rozmawiasz z rodzicami, także z tłumaczem i w prostym polskim, i nie angażujesz dziecka jako tłumacza
  • Przygotowujesz klasę na przyjście ucznia i reagujesz na wykluczenie i hejt
  • Pytasz o zwyczaje rodziny zamiast je zakładać i znasz granice szkoły
  • Wspierasz dziecko, które żyje pomiędzy dwoma językami i dwoma domami
  • Układasz plan wsparcia na trzy miesiące, prowadzisz zespół i dokumentację z zachowaniem ochrony danych

Dla kogo jest to szkolenie

  • Pedagodzy i psycholodzy szkolni, którzy prowadzą rozmowę kwalifikacyjną i układają plan wsparcia
  • Wychowawcy klas i nauczyciele przedmiotów, także nauczyciele przedszkoli
  • Nauczyciele języka polskiego jako drugiego i asystenci międzykulturowi
  • Dyrektorzy i wicedyrektorzy, którzy odpowiadają za przyjęcie i organizację wsparcia
  • Pracownicy poradni psychologiczno-pedagogicznych

Czego to szkolenie nie daje

Piszemy to wprost, żebyś nie musiał lub nie musiała zgadywać. Szkolenie doskonalące ma granice — poniżej te, które dotyczą tego materiału.

  • Kurs nie jest akredytowany, nie daje kwalifikacji zawodowych ani uprawnień (w tym z pedagogiki specjalnej) i nie jest formą doskonalenia uznawaną do awansu zawodowego; po ukończeniu otrzymujesz certyfikat ukończenia CWP z liczbą godzin
  • Kurs nie jest poradą prawną: przepisy omawia tam, gdzie służą praktyce szkoły, a w sprawach spornych i w razie zmian prawa sprawdź aktualny stan prawny i skonsultuj się z dyrektorem lub organem prowadzącym
  • Kurs nie opisuje procedur legalizacji pobytu ani świadczeń dla rodzin
  • Kurs nie uczy języka polskiego jako obcego; pokazuje, jak organizować i wspierać jego naukę w szkole
  • Kurs nie zastępuje pomocy lekarza ani psychoterapeuty dla uczniów, rodziców i pracowników, którzy jej potrzebują

Program szkolenia

48 lekcji w 12 modułach. Lekcje oznaczone jako otwarte obejrzysz bez zakładania konta.

Moduł 1

Kim są uczniowie z doświadczeniem migracji: uchodźcy, reemigranci, dzieci pracowników

Moduł 2

Przyjęcie do szkoły krok po kroku: dokumenty, kwalifikacja do klasy, oddział przygotowawczy

  • Kto ma prawo do nauki i do której szkoły trafia uczeń?10 min
  • Jakie dokumenty są potrzebne i co robić, gdy ich nie ma?11 min
  • Rozmowa kwalifikacyjna z uczniem i rodzicem krok po kroku21 min
  • Czym jest oddział przygotowawczy i kto do niego trafia?21 min
Moduł 3

Prawo: dodatkowa nauka polskiego, zajęcia wyrównawcze, pomoc osoby mówiącej językiem ucznia

  • Dodatkowa nauka języka polskiego: ile godzin i kto ją organizuje?10 min
  • Zajęcia wyrównawcze z przedmiotów: kiedy i w jakim wymiarze?20 min
  • Pomoc osoby mówiącej językiem ucznia i asystent międzykulturowy20 min
  • Jak złożyć to wszystko w małej wiejskiej szkole i w dużej miejskiej18 min
Moduł 4

Ocenianie i egzaminy: dostosowania, klasyfikacja, egzamin ósmoklasisty

  • Jak oceniać ucznia, który słabo zna język polski?18 min
  • Klasyfikacja, nieklasyfikowanie i egzamin klasyfikacyjny8 min
  • Egzamin ósmoklasisty i matura: dostosowania dla ucznia z ograniczonym polskim9 min
  • Informacja zwrotna bez poniżania: jak mówić o postępach19 min
Moduł 5

Pierwsze tygodnie: adaptacja, szok kulturowy, cisza w klasie

  • Pierwszy dzień i pierwszy tydzień w polskiej szkole20 min
  • Szok kulturowy: jak wygląda w szkolnej ławce?19 min
  • Uczeń milczy: co znaczy cisza w klasie i kiedy się niepokoić?19 min
  • Pierwsze trzy miesiące: co sprawdzać i kiedy reagować19 min
Moduł 6

Trauma wojny i ucieczki: co widać w szkole, czego nie robić

  • Co widać w szkole, gdy uczeń przeżył wojnę lub ucieczkę?19 min
  • Czego nie robić: wywiad o przeżyciach, wypracowanie o wojnie18 min
  • Stabilizacja w klasie: rytm, przewidywalność i wybór18 min
  • Kiedy kierować dalej: poradnia, lekarz i kryzys19 min
Moduł 7

Język a diagnoza: bariera językowa czy trudność w uczeniu się, współpraca z poradnią

  • Jak uczy się drugiego języka dziecko, a jak nastolatek?19 min
  • Bariera językowa czy trudność w uczeniu się: jak rozróżniać?20 min
  • Poradnia i uczeń, który nie zna polskiego: jak to się układa18 min
  • Opinia, orzeczenie i błędy diagnozy: co wpisać, a czego nie18 min
Moduł 8

Rodzice z innego kraju: tłumacz, różnice w oczekiwaniach, pierwsza rozmowa

  • Pierwsza rozmowa z rodzicem z innego kraju19 min
  • Tłumacz w rozmowie z rodzicem: kto tłumaczy, a kto nie?19 min
  • Wiadomości do rodziców w prostym polskim18 min
  • Różne oczekiwania wobec szkoły i trudne sprawy z rodzicem19 min
Moduł 9

Klasa i rówieśnicy: włączanie, wykluczenie, hejt i stereotypy

  • Jak przygotować klasę na nowego ucznia?19 min
  • Opiekun ucznia i rówieśnicza pomoc: jak to ustawić19 min
  • Wykluczenie, przezwiska i hejt wobec ucznia z innego kraju8 min
  • Stereotypy w pokoju nauczycielskim i w klasie19 min
Moduł 10

Różnice kulturowe i religijne w codzienności szkoły

  • Pytać, a nie zakładać: jak rozmawiać o zwyczajach rodziny19 min
  • Posiłki, ubiór, wychowanie fizyczne i wycieczki19 min
  • Religia, etyka, święta i nieobecności w szkolnym kalendarzu18 min
  • Granice szkoły: gdy zwyczaj koliduje z bezpieczeństwem dziecka19 min
Moduł 11

Dziecko „pomiędzy”: tożsamość, powroty, rozdzielone rodziny

  • Dziecko pomiędzy dwoma językami i dwoma domami20 min
  • Rozdzielone rodziny: kiedy ktoś został po drugiej stronie granicy19 min
  • Powrót do Polski: reemigrant, który nie czuje się u siebie21 min
  • Nastolatek i wybór szkoły, zawodu i przyszłości19 min
Moduł 12

Plan wsparcia ucznia i gotowe wzory

  • Plan wsparcia ucznia na trzy miesiące20 min
  • Zespół wokół ucznia: kto za co odpowiada?19 min
  • Notatki, dokumentacja i dane wrażliwe20 min
  • Przegląd planu po trzech miesiącach i podsumowanie kursu19 min

Materiały do pobrania

Arkusze i protokoły do wykorzystania w gabinecie. Lista informacyjna: pliki otwierają się przy lekcji, w planach Specjalista i Pedagog szkolny.

  • Lista kontrolna przyjęcia ucznia do szkołyPDF
  • Karta rozmowy kwalifikacyjnej i wcześniejszej edukacjiPDF
  • Ściąga: co przysługuje uczniowi, z podstawą prawnąPDF
  • Karta dostosowań wymagań i ocenianiaPDF
  • Plan pierwszego dnia i pierwszego tygodniaPDF
  • Karta obserwacji po trudnych przeżyciachPDF
  • Karta różnicowania: bariera językowa czy trudność w uczeniu sięPDF
  • Wzory prostych wiadomości do rodziców i scenariusz rozmowy z tłumaczemPDF
  • Scenariusz zajęć z klasą przed przyjściem ucznia i zadania ucznia-opiekunaPDF
  • Karta informacji o zwyczajach rodzinyPDF

Najczęściej zadawane pytania

Uczeń z doświadczeniem migracji, który podlega obowiązkowi szkolnemu lub obowiązkowi nauki, ma prawo do nauki w polskiej szkole na takich samych zasadach jak obywatele polscy. Zacznij od rozmowy z rodziną, najlepiej z tłumaczem, i od ustalenia, jakie dokumenty rodzina ma. Do szkoły obwodowej uczeń jest przyjmowany z urzędu, a do klasy kwalifikuje się go na podstawie dokumentów z wcześniejszej szkoły. Gdy rodzina ich nie ma, dyrektor przeprowadza rozmowę kwalifikacyjną, więc brak dokumentów nie zamyka drogi do szkoły. W kursie jest lista kontrolna przyjęcia.

To oddział do 25 uczniów z doświadczeniem migracji, z dostosowanymi metodami i co najmniej 6 godzinami polskiego tygodniowo. Trafia do niego uczeń, który zna polski za słabo, żeby korzystać z nauki, a kwalifikuje go zespół: dwóch nauczycieli oraz pedagog lub psycholog. Nauka trwa do końca roku szkolnego, w którym uczeń trafił do oddziału, i może zostać skrócona albo przedłużona najwyżej o rok. Oddział tworzy organ prowadzący, więc nie ma go w każdej szkole; gdy go brak, uczeń uczy się w klasie z dodatkowym wsparciem.

Uczniowi, który nie zna języka polskiego albo zna go w stopniu niewystarczającym do nauki, przysługuje bezpłatna dodatkowa nauka polskiego, którą organizuje organ prowadzący szkołę, przez najwyżej 24 miesiące. Według rozporządzenia o kształceniu osób niebędących obywatelami polskimi to co najmniej 2 godziny lekcyjne tygodniowo, indywidualnie albo w grupie, a razem z zajęciami wyrównawczymi z przedmiotów najwyżej 5 godzin lekcyjnych tygodniowo na ucznia. Wymiar i rozkład zajęć ustala dyrektor w porozumieniu z organem prowadzącym. W kursie jest ściąga z podstawą prawną i opis, jak ułożyć grafik, żeby zajęcia naprawdę się odbywały.

Dostosuj wymagania edukacyjne do jego możliwości psychofizycznych i edukacyjnych oraz do znajomości języka, a ocenianie opieraj na tym, co uczeń pokazuje, a nie na tym, jak zapisuje po polsku. Pozwól odpowiadać krótko, rysunkiem, schematem lub wskazaniem, upraszczaj polecenia i oddziel ocenę wiedzy od oceny języka. Dostosowania zapisz i przekaż rodzicowi. W kursie jest karta dostosowań wymagań i oceniania.

Asystent międzykulturowy to osoba, która zna język i kulturę kraju pochodzenia uczniów, pomaga w komunikacji z dzieckiem i rodziną oraz wspiera adaptację. Nie jest tłumaczem przysięgłym ani nauczycielem. Prawo oświatowe mówi, że w szkole może być zatrudniony, więc to decyzja szkoły, a formę zatrudnienia i pieniądze na nią dyrektor ustala z organem prowadzącym. W kursie opisuję, czym jego rola różni się od roli pomocy nauczyciela.

Bariera językowa mija z czasem i widać ją w każdym przedmiocie, ale uczeń uczy się szybciej, gdy zadanie jest pokazane lub wyjaśnione w jego języku. Trudność w uczeniu się utrzymuje się także tam, gdzie język nie przeszkadza, i występuje również w języku domowym. Zbieraj obserwacje przez kilka miesięcy, pytaj rodziców o rozwój dziecka w jego języku i dopiero potem rozważ poradnię. W kursie jest karta różnicowania.

Zadbaj o bezpieczeństwo, przewidywalność i spokojną rutynę. Nie wypytuj o przeżycia i nie proś o opowiadanie, bo szkoła rozpoznaje, stabilizuje i kieruje dalej, a nie prowadzi terapii. Obserwuj sen, jedzenie, koncentrację i kontakt z rówieśnikami, a przy niepokojących sygnałach skonsultuj się z psychologiem i poradnią. Gdy uczeń mówi o chęci odebrania sobie życia, zapytaj wprost, nie zostawiaj go samego i dzwoń pod 112.

Tak. Po ukończeniu kursu otrzymasz certyfikat ukończenia CWP z liczbą godzin. Kurs nie jest akredytowany, nie daje kwalifikacji zawodowych ani uprawnień, nie jest formą doskonalenia uznawaną do awansu zawodowego i nie jest poradą prawną. Certyfikat potwierdza udział w szkoleniu i liczbę godzin nauki.

Pytania o dostęp i certyfikat

Dla psychologów, psychoterapeutów, psychologów szkolnych i poradnianych, pedagogów specjalnych, doradców zawodowych, studentów psychologii oraz rodziców. Materiał dla specjalistów zakłada przygotowanie kierunkowe: nie tłumaczymy podstaw od zera i nie publikujemy treści rozwoju osobistego. Osobna część biblioteki jest napisana z myślą o rodzicach — porusza m.in. tematy związane z rozwodem i rozstaniem rodziców, które mogą pomóc chronić dziecko przed skutkami konfliktu.

Nie. Certyfikaty są dostępne wyłącznie w płatnym planie (Student, Rodzic, Specjalista albo plan dla placówek). Nie obejmuje ich bezpłatny okres próbny ani darmowe konto. W okresie próbnym możesz uczyć się i kończyć szkolenia, postęp się zapisuje, a certyfikat z każdego ukończonego szkolenia pobierzesz od razu po pierwszej płatności, ze strony szkolenia w strefie kursanta.

Nie, bo do 2028 roku nie ma czego przyznawać. System doskonalenia zawodowego psychologów opisany w art. 29 ustawy z 23 stycznia 2026 r. o zawodzie psychologa oraz samorządzie zawodowym psychologów zacznie obowiązywać wraz z trzonem ustawy 19 maja 2028 r., a doskonalenie ma być wtedy organizowane lub koordynowane przez samorząd zawodowy. Każdy, kto dziś obiecuje punkty, obiecuje coś, co nie istnieje. Wystawiamy certyfikat ukończenia szkolenia z liczbą godzin dydaktycznych i prowadzimy dziennik rozwoju zawodowego, żeby po wejściu przepisów w życie mieć udokumentowany dorobek.

To szkolenia pisane, podzielone na lekcje po kilkanaście minut, z materiałem do czytania. Wracasz do nich w dowolnym momencie i przerabiasz we własnym tempie. W przyszłości planujemy wprowadzić także wersje audio. Zajęć na żywo i superwizji grupowej nie prowadzimy.

Udział w szkoleniu i liczbę godzin dydaktycznych. Certyfikat nie nadaje uprawnień zawodowych, nie jest dokumentem żadnego towarzystwa naukowego ani zaświadczeniem oświatowym. Jest dokumentem do Twojej własnej dokumentacji rozwoju zawodowego oraz do przedstawienia pracodawcy, jeśli tego wymaga.

Tak. Dział Pedagog i psycholog szkolny zbiera szkolenia do pracy w szkole i przedszkolu: uczeń z ADHD i w spektrum autyzmu, agresja i trudne zachowania, uczeń w kryzysie, WOPFU i IPET, trudna rozmowa z rodzicem, ochrona małoletnich, program wychowawczo-profilaktyczny. Znajdziesz go na stronie głównej, w menu jako Pedagog szkolny i pod adresem cwp.edu.pl/kategorie/pedagog-i-psycholog-szkolny. Szkolenia są w planie Specjalista. Na blogu jest osobna zakładka Pedagog szkolny z tekstami do pracy z uczniem i klasą.

Powiązane szkolenia

Zabawy sensoryczne i kącik wyciszenia w przedszkolu i szkole: gotowe scenariusze zajęćNowość

Dla pedagogów i psychologów szkolnych

Zabawy sensoryczne i kącik wyciszenia w przedszkolu i szkole: gotowe scenariusze zajęć

Szkolenie online dla nauczycielek przedszkola i klas 1-3, wychowawców świetlicy, pedagogów i nauczycieli wspomagających o tym, jak prowadzić zabawy sensoryczne z całą grupą, urządzić kącik wyciszenia za niewielkie pieniądze, wprowadzić przerwy ruchowe, pomóc dziecku przeciążonemu i współpracować z rodzicem oraz terapeutą integracji sensorycznej.

19 godz. dydakt.Średniozaawansowany
W abonamencie
Interwencja kryzysowa w szkole: uczeń w kryzysie, przemoc, nagłe zdarzenia. Szkolenie dla pedagogów i nauczycieliNowość

Dla pedagogów i psychologów szkolnych

Interwencja kryzysowa w szkole: uczeń w kryzysie, przemoc, nagłe zdarzenia. Szkolenie dla pedagogów i nauczycieli

Szkolenie online dla pedagogów, psychologów szkolnych, wychowawców, nauczycieli i dyrektorów o tym, jak rozpoznać ucznia w kryzysie, rozmawiać z nim, zareagować na podejrzenie przemocy, wypadek lub inne nagłe zdarzenie, wesprzeć klasę i uczniów po traumie, współpracować z rodzicami i instytucjami oraz zbudować szkolny plan reagowania.

20 godz. dydakt.Średniozaawansowany
W abonamencie
Trudności w uczeniu się: uczeń, któremu nauka idzie trudniej. Przyczyny, diagnoza w szkole, dostosowania. Szkolenie dla nauczycieli i pedagogówNowość

Dla pedagogów i psychologów szkolnych

Trudności w uczeniu się: uczeń, któremu nauka idzie trudniej. Przyczyny, diagnoza w szkole, dostosowania. Szkolenie dla nauczycieli i pedagogów

Szkolenie online dla nauczycieli, wychowawców, pedagogów i psychologów szkolnych, pedagogów specjalnych, terapeutów pedagogicznych, nauczycieli wspomagających i dyrektorów o tym, jak rozpoznać przyczyny trudności ucznia, obserwować go na lekcji, współpracować z poradnią, dostosować pracę i ocenianie oraz ułożyć plan wsparcia na cały rok.

20 godz. dydakt.Średniozaawansowany
W abonamencie

Przeczytaj także