Przejdź do treści
CENTRUM WIEDZY PSYCHOLOGICZNEJ

Protokół diagnostyczny · PDF do pobrania

Protokół CWP: Niskie poczucie własnej wartości

Ustrukturyzowany scenariusz pracy z klientem o utrwalonym, negatywnym obrazie siebie: mapa problemu, pogłębienie (źródła przekonań, wewnętrzny krytyk, porównywanie się, warunkowa samoocena, profile), plan pracy metodą dowodów i budowania mocnych stron, gotowa struktura sesji, karta pracy między sesjami i plan zapobiegania nawrotom.

99 stron format PDF, pobranie bez konta

Darmowy fragment PDF

Podaj adres e-mail, a plik pobierzesz od razu na tej stronie.

Protokół CWP: Niskie poczucie własnej wartości

Pełna wersja

69 zł

płatność jednorazowa, bez subskrypcji

  • 99 stron PDF do druku
  • struktura sesji 50-60 minut, dziennik wewnętrznego krytyka i karta dowodów
  • bez konta i subskrypcji: link na e-mail działa 30 dni, plik zostaje u Ciebie

Masz opłacony plan Specjalista? Po zalogowaniu cena pakietu to 62,10 zł. Zaloguj sięNie masz planu Specjalista? Zobacz plan Specjalista

Dla kogo

Dla kogo jest ten materiał

Adresaci materiału

Materiał jest przeznaczony dla psychologów i psychoterapeutów w ramach ich kompetencji zawodowych.

Czego materiał nie zastępuje

To materiał pomocniczy, nie zastępuje oceny klinicznej ani odpowiedzialności prowadzącego specjalisty.

Co zawiera

Struktura materiału

Pełna wersja ma 99 stron. Spis treści i pierwsze strony zobaczysz w darmowym fragmencie, bez zakładania konta.

Pytania o materiał? Napisz na kontakt@cwp.edu.pl.

Pełna wersja

69 zł

  • 99 stron PDF do druku
  • struktura sesji 50-60 minut, dziennik wewnętrznego krytyka i karta dowodów
  • bez konta i subskrypcji: link na e-mail działa 30 dni, plik zostaje u Ciebie

Płacisz raz. Imię i nazwisko trafią na znak wodny w pliku, a link do pobrania przyjdzie na podany adres e-mail.

Masz opłacony plan Specjalista? Po zalogowaniu cena pakietu to 62,10 zł. Zaloguj sięNie masz planu Specjalista? Zobacz plan Specjalista

W praktyce

Jak pracować z tym protokołem

Z tym protokołem pracujesz z klientem, który ma utrwalony negatywny obraz siebie: uważa się za gorszego, przypisuje sukcesy przypadkowi, a porażki sobie. Często porównuje się z innymi i wychodzi z tego z jeszcze gorszym wnioskiem o sobie jako całości.

Jakie ćwiczenia na poczucie własnej wartości dać klientowi do pracy w domu?

Najlepiej zacząć od zapisywania codziennych dowodów, które nie pasują do negatywnego przekonania, bo to ćwiczenie klient może robić bez Ciebie i bez wielkiego wysiłku. Na sesji najpierw razem formułujecie przekonanie, na przykład „jestem nieudolny”, i ustalacie, co byłoby dowodem przeciwko niemu.

Karta pracy z modułu 6 ma na to miejsce: sytuacja, co zrobiłem, co to mówi o mnie. Na początku klient zapisuje drobiazgi albo wcale, bo filtr działa dalej. To normalne. Na sesji przeglądacie kartę i szukacie dowodów, które klient pominął, a Ty je zauważyłeś w jego opowieści.

Moduł pogłębienia pomaga dotrzeć do źródeł przekonań i warunkowej samooceny, typu „jestem coś wart, gdy jestem przydatny”. Do tej rozmowy wracaj, gdy relacja jest już stabilna, bo dotyka często doświadczeń z dzieciństwa.

Nie przekonuj klienta, że jest wartościowy. Komplementy od terapeuty odbijają się od negatywnego filtra albo są odbierane jako uprzejmość. Lepiej działa wspólne szukanie dowodów i budowanie listy mocnych stron na przykładach z życia klienta. Unikaj też porównań z innymi, nawet życzliwych.

Niska samoocena często współwystępuje z depresją. Gdy klient od tygodni ma obniżony nastrój, traci zainteresowania, mówi o bezsensie albo o myślach samobójczych, kierujesz na konsultację psychiatryczną i oceniasz ryzyko; przy bezpośrednim zagrożeniu dzwonisz pod 112. Numer 116 123 przekaż jako wsparcie między sesjami.

Pełna wersja

69 zł

  • 99 stron PDF do druku
  • struktura sesji 50-60 minut, dziennik wewnętrznego krytyka i karta dowodów
  • bez konta i subskrypcji: link na e-mail działa 30 dni, plik zostaje u Ciebie

Fragment pokazuje układ materiału. Pełna wersja to cały plik, gotowy do druku.

Masz opłacony plan Specjalista? Po zalogowaniu cena pakietu to 62,10 zł. Zaloguj sięNie masz planu Specjalista? Zobacz plan Specjalista

Pytania

Najczęściej zadawane pytania

Niskie poczucie własnej wartości zwykle kształtuje się we wczesnych doświadczeniach: częstej krytyce, porównywaniu z rodzeństwem, warunkowej akceptacji, zaniedbaniu emocjonalnym, przemocy rówieśniczej czy przewlekłych porażkach. Na ich podstawie powstaje przekonanie o sobie, na przykład „jestem gorszy” lub „nie zasługuję”, które później filtruje nowe doświadczenia. Sukcesy są wtedy bagatelizowane, a porażki traktowane jako dowód. Dlatego samo odnoszenie sukcesów często nie zmienia obrazu siebie.

Do typowych objawów należą surowa samokrytyka, trudność w przyjmowaniu komplementów, ciągłe porównywanie się z innymi, lęk przed oceną i unikanie wyzwań w obawie przed porażką. Osoby z niską samooceną często przepraszają za siebie, mają trudność w stawianiu granic, nadmiernie dopasowują się do innych albo przeciwnie, maskują niepewność perfekcjonizmem. W ich mowie wewnętrznej dominuje głos krytyka. Poczucie własnej wartości bywa też warunkowe, czyli zależne od wyników, wyglądu czy aprobaty.

Samoocena to ocena własnych cech i umiejętności w różnych obszarach, na przykład „jestem dobry w matematyce, słabszy w sporcie”, i może się zmieniać w zależności od sytuacji. Poczucie własnej wartości jest bardziej podstawowe: to przekonanie, że jest się wartościowym człowiekiem niezależnie od osiągnięć. Można mieć wysoką samoocenę w pracy i jednocześnie kruche poczucie wartości, które zależy od kolejnych sukcesów. W potocznym języku oba pojęcia często używa się zamiennie.

Poczucie własnej wartości buduje się stopniowo, przez zmianę sposobu, w jaki człowiek interpretuje swoje doświadczenia, a nie przez powtarzanie afirmacji. Pomaga zauważanie i spisywanie dowodów przeczących negatywnym przekonaniom, rozpoznawanie własnych mocnych stron, łagodniejsza mowa wewnętrzna i działanie zgodne z wartościami mimo lęku. Ważne jest też ograniczanie porównywania się i stawianie granic. To proces na miesiące, w którym drobne, powtarzane zmiany mają większe znaczenie niż jednorazowe przełomy.

Niska samoocena jest jednym z czynników, które mogą zwiększać podatność na depresję i zaburzenia lękowe, choć sama w sobie nie jest chorobą. Negatywne przekonania o sobie często współwystępują z obniżonym nastrojem i wzajemnie się wzmacniają. Jeśli do surowego obrazu siebie dochodzą długotrwały smutek, utrata zainteresowań, problemy ze snem czy poczucie beznadziei, warto skonsultować się z psychologiem lub psychiatrą. Przy myślach samobójczych pomoc dostępna jest pod numerami 116 123, 800 70 2222, a w nagłym zagrożeniu 112.

Pracę zaczyna się od zidentyfikowania kluczowych przekonań, na przykład „jestem niewystarczający”, i zrozumienia, skąd się wzięły. Następnie pomaga metoda dowodów: klient zbiera informacje za i przeciw przekonaniu, uczy się zauważać fakty, które wcześniej pomijał, i formułuje bardziej zrównoważoną wersję myśli. Uzupełnieniem są eksperymenty behawioralne sprawdzające obawy w praktyce oraz systematyczne budowanie mocnych stron. Kluczowe jest, by klient sam dochodził do wniosków, a nie przyjmował je od specjalisty.

Tak, zwłaszcza gdy porównanie jest stałe i jednostronne, czyli dotyczy osób, które w danym obszarze wypadają lepiej. Media społecznościowe nasilają ten efekt, bo pokazują wyselekcjonowane fragmenty cudzego życia, zestawiane z pełnym obrazem własnych trudności. Osoby z niskim poczuciem wartości częściej porównują się w górę i wyciągają z tego wnioski o sobie jako całości. W pracy nad samooceną pomaga zauważanie momentów porównywania i świadome kierowanie uwagi na własne wartości i postępy.

Gotowy scenariusz dla psychologów zawiera „Protokół CWP: Niskie poczucie własnej wartości”. Prowadzi przez mapę problemu i pogłębienie obejmujące źródła przekonań, wewnętrznego krytyka, porównywanie się, warunkową samoocenę i profile klientów, a następnie przez plan pracy metodą dowodów i budowania mocnych stron. Zawiera też gotową strukturę sesji, kartę pracy między sesjami oraz plan zapobiegania nawrotom. Protokół porządkuje pracę, ale nie zastępuje oceny klinicznej, np. w kierunku depresji.