Przemoc rówieśnicza i hejt w szkole – interwencja i profilaktyka dla psychologa
Pełna ścieżka pracy psychologa szkolnego z przemocą rówieśniczą i hejtem: precyzyjna diagnoza, interwencja z ofiarą i ze sprawcą, praca z dynamiką grupy, cyberprzemoc oraz budowanie systemowej polityki antyprzemocowej szkoły.
Godziny dydaktyczne
27 godz.
Poziom
Średniozaawansowany
Program
99 lekcji
Szkolenie specjalistyczne dla psychologów szkolnych, pedagogów i terapeutów pracujących z dziećmi i młodzieżą, prowadzące przez pełny cykl pracy z przemocą rówieśniczą — od precyzyjnego nazwania zjawiska, przez diagnozę, po interwencję i systemową profilaktykę. Pierwszy blok porządkuje pojęcia: czym różni się hejt, mowa nienawiści i przemoc rówieśnicza od pojedynczego konfliktu, jakie role odgrywają uczestnicy zdarzenia (sprawca, ofiara, świadek, wzmacniacz) i jakie czynniki ryzyka działają na poziomie ucznia, klasy i szkoły. Drugi blok to warsztat diagnostyczny — koncepcyjny przegląd narzędzi oceny klimatu szkolnego, bezpieczne prowadzenie wywiadu z uczniem-ofiarą i uczniem-sprawcą, ocena ryzyka eskalacji oraz podstawy mapowania dynamiki grupy metodami socjometrycznymi.
Kolejne dwa bloki różnicują pracę z ofiarą i ze sprawcą: stabilizację emocjonalną po incydencie, budowanie odporności psychicznej i reintegrację społeczną z jednej strony, a z drugiej — zrozumienie mechanizmów psychologicznych stojących za zachowaniem sprawcy, pracę nad empatią i regulacją emocji oraz interwencje behawioralne. Piąty blok pokazuje, jak aktywizować świadków i pracować z całą klasą po ujawnionym incydencie, szósty w całości poświęcony jest cyberprzemocy i hejtowi online. Siódmy blok przechodzi na poziom systemowy — koncepcyjny przegląd programów profilaktycznych opartych na dowodach, budowanie polityki antyprzemocowej szkoły i współpracę z nauczycielami i rodzicami. Kurs zamyka blok o obowiązkach szkoły, dokumentacji incydentów oraz granicach kompetencji psychologa szkolnego, z pełnym, zintegrowanym studium przypadku prowadzącym od zgłoszenia incydentu do wdrożonej procedury.
Szkolenie ma charakter edukacyjny i poszerza warsztat pracy psychologa szkolnego. Nie zastępuje obowiązujących procedur prawnych, pełnej diagnostyki psychologicznej ani superwizji klinicznej. Dostępne online, z certyfikatem ukończenia i liczbą godzin dydaktycznych do dokumentacji rozwoju zawodowego.
Czego się nauczysz
Precyzyjnie różnicujesz hejt, mowę nienawiści i przemoc rówieśniczą od pojedynczego konfliktu, stosując kryteria powtarzalności, nierównowagi sił i intencjonalności
Prowadzisz bezpieczny wywiad diagnostyczny z uczniem-ofiarą i uczniem-sprawcą oraz oceniasz ryzyko eskalacji i zagrożenia bezpieczeństwa
Projektujesz interwencję stabilizującą i reintegracyjną dla ucznia-ofiary oraz interwencję behawioralną i rozwojową dla ucznia-sprawcy, dopasowaną do mechanizmu leżącego u podstaw zachowania
Aktywizujesz świadków zdarzenia i prowadzisz pracę z całą klasą po ujawnionym incydencie przemocy rówieśniczej
Rozpoznajesz specyfikę cyberprzemocy i prowadzisz interwencję w przypadkach hejtu online, włączając szkołę i rodziców we współpracę
Budujesz i wdrażasz systemową politykę antyprzemocową szkoły, znasz obowiązki dokumentacyjne i rozpoznajesz granice własnych kompetencji
Dla kogo jest to szkolenie
Psycholodzy szkolni i pedagodzy pracujący na co dzień z przypadkami przemocy rówieśniczej i hejtu
Terapeuci dzieci i młodzieży współpracujący ze szkołami przy interwencjach kryzysowych
Specjaliści odpowiedzialni za budowanie lub aktualizację polityki antyprzemocowej placówki
Czego to szkolenie nie daje
Piszemy to wprost, żebyś nie musiał lub nie musiała zgadywać. Szkolenie doskonalące ma granice — poniżej te, które dotyczą tego materiału.
Gotowa dokumentacja prawna szkoły — kurs uczy elementów skutecznej procedury, ale nie zastępuje konsultacji z radcą prawnym placówki
Terapia indywidualna ucznia poza szkołą — kurs pokazuje, kiedy i jak kierować dalej, ale jej nie prowadzi ani nie zastępuje
Interwencja w sytuacji bezpośredniego zagrożenia życia lub zdrowia — obowiązują wtedy procedury alarmowe i zgłoszenie odpowiednim służbom
Program szkolenia
99 lekcji w 33 modułach. Lekcje oznaczone jako otwarte obejrzysz bez zakładania konta.
Moduł 1
Definicje hejtu, mowy nienawiści i przemocy rówieśniczej
Przemoc relacyjna jako odrębna kategoria — czym różni się od agresji fizycznej i słownej wprost4 min
Dynamika grupowa wykluczenia — jak grupa wspólnie buduje i utrzymuje izolację jednej osoby4 min
Dlaczego przemoc relacyjna jest trudniejsza do wykrycia i udowodnienia niż fizyczna14 min
Moduł 31
Hejt a mowa nienawiści — czym się różnią
Hejt i mowa nienawiści — zestawienie definicji z modułu 1 i doprecyzowanie granicy4 min
Kryteria odróżniające hejt od mowy nienawiści — grupa docelowa, intencja, kontekst prawny4 min
Hejt czy mowa nienawiści w praktyce szkolnej — przykłady i wnioski dla interwencji14 min
Moduł 32
Zniesławienie i znieważenie w kontekście prawnym — co warto wiedzieć
Zniesławienie i znieważenie w Kodeksie karnym — podstawowe pojęcia (nie porada prawna)14 min
Kiedy sprawa przemocy rówieśniczej może mieć wymiar karny4 min
Rola psychologa a rola prawnika i szkolnego radcy prawnego w sprawach o możliwym wymiarze karnym14 min
Moduł 33
Pozytywne narracje w przeciwdziałaniu mowie nienawiści i rola nauczycieli przedmiotowych
Pozytywna kultura komunikacji w klasie jako element profilaktyki4 min
Konkretne techniki wzmacniania pozytywnych narracji w grupie klasowej14 min
Angażowanie nauczycieli przedmiotowych, nie tylko wychowawców, w profilaktykę przemocy14 min
Materiały do pobrania
Arkusze i protokoły do wykorzystania w gabinecie. Lista informacyjna: pliki otwierają się przy lekcji, w planach Specjalista i Pedagog szkolny.
Załącznik A — Arkusz wywiadu z uczniem-ofiarąPDF
Załącznik B — Arkusz wywiadu z uczniem-sprawcąPDF
Załącznik C — Checklist oceny ryzyka eskalacjiPDF
Załącznik E — Scenariusz zajęć z klasą po incydenciePDF
Załącznik D — Wzór procedury antyprzemocowej szkołyPDF
Najczęściej zadawane pytania
Przemoc rówieśnicza różni się od konfliktu powtarzalnością, intencją wyrządzenia krzywdy i nierównowagą sił między stronami. W konflikcie strony mają podobną pozycję i mogą się bronić, a spór dotyczy konkretnej sprawy. W przemocy jedna osoba lub grupa systematycznie krzywdzi ucznia, który ma mniejsze możliwości obrony, na przykład z powodu słabszej pozycji w klasie. To rozróżnienie jest kluczowe, bo mediacja stosowana w konfliktach może w przypadku przemocy zaszkodzić ofierze.
Wyróżnia się przemoc fizyczną, słowną, relacyjną i cyberprzemoc. Przemoc fizyczna obejmuje bicie, popychanie czy niszczenie rzeczy, słowna wyzwiska i groźby, a relacyjna wykluczanie z grupy, rozpowszechnianie plotek, manipulację i ośmieszanie. Przemoc relacyjna bywa najtrudniejsza do zauważenia przez dorosłych, a jej skutki mogą być równie poważne. Cyberprzemoc przenosi te działania do sieci, gdzie zyskują większy zasięg, trwałość i często anonimowość sprawcy.
Z uczniem doświadczającym przemocy rówieśniczej trzeba rozmawiać w bezpiecznym, dyskretnym miejscu, spokojnie, bez oceniania i bez obwiniania go za sytuację. Warto zadawać pytania otwarte, uwierzyć w jego relację i jasno powiedzieć, co psycholog zrobi z uzyskanymi informacjami. Nie należy organizować konfrontacji ofiary ze sprawcą ani obiecywać, że nikt się nie dowie. Uczniowi można wskazać telefon 116 111 lub 800 12 12 12, a przy bezpośrednim zagrożeniu trzeba dzwonić pod 112.
Z uczniem stosującym przemoc pracuje się, łącząc jasne konsekwencje z próbą zrozumienia funkcji jego zachowania i rozwijaniem umiejętności. Konfrontacyjny, zawstydzający styl rozmowy zwykle nie działa, bo wzmacnia postawę obronną. Skuteczniejsze jest spokojne nazwanie zachowania, oczekiwanie jego zmiany i praca nad empatią oraz regulacją emocji. Warto sprawdzić, czy uczeń sam nie doświadcza przemocy lub innych trudności, które mogą wymagać pogłębionej diagnozy.
Świadkowie odgrywają kluczową rolę w przemocy rówieśniczej, bo ich reakcje mogą ją podtrzymywać albo przerwać. Część świadków aktywnie wspiera sprawcę, część biernie się przygląda, a nieliczni stają po stronie ofiary. Bierność często wynika z lęku przed odrzuceniem, niepewności, jak zareagować, i rozproszenia odpowiedzialności. Programy aktywizujące świadków uczą rozpoznawania przemocy, bezpiecznych sposobów reagowania i szukania pomocy u dorosłych.
Na hejt i cyberprzemoc psycholog szkolny powinien reagować szybko: zadbać o wsparcie ucznia, pomóc zabezpieczyć dowody, takie jak zrzuty ekranu z datą, i uruchomić szkolną procedurę. Ważna jest współpraca z rodzicami, wychowawcą i dyrekcją oraz zgłoszenie treści administratorom serwisu. Przy groźbach, publikacji intymnych materiałów lub innych poważnych naruszeniach konieczne może być zawiadomienie policji. Uczeń powinien wiedzieć, że nie musi radzić sobie z tym sam.
W profilaktyce przemocy rówieśniczej najlepiej sprawdza się podejście całoszkolne, obejmujące uczniów, nauczycieli, rodziców i jasne zasady obowiązujące w całej szkole. Skuteczne programy łączą pisemną politykę antyprzemocową, szkolenie rady pedagogicznej, spójne reagowanie na incydenty, pracę z klimatem klasy i aktywizację świadków. Pojedyncze pogadanki bez zmian w funkcjonowaniu szkoły zwykle mają ograniczony efekt. Ważny jest też regularny pomiar klimatu szkoły.
Psycholog szkolny może uczyć się pracy z przemocą rówieśniczą na materiale, który obejmuje pełen cykl: diagnozę, interwencję i profilaktykę. Szkolenie CWP „Przemoc rówieśnicza i hejt w szkole – interwencja i profilaktyka dla psychologa” omawia rozmowę z ofiarą i sprawcą, ocenę ryzyka, pracę ze świadkami i całą klasą, cyberprzemoc, budowanie polityki antyprzemocowej szkoły, dokumentację incydentów i granice kompetencji psychologa.
Pytania o dostęp i certyfikat
Dla psychologów, psychoterapeutów, psychologów szkolnych i poradnianych, pedagogów specjalnych, doradców zawodowych, studentów psychologii oraz rodziców. Materiał dla specjalistów zakłada przygotowanie kierunkowe: nie tłumaczymy podstaw od zera i nie publikujemy treści rozwoju osobistego. Osobna część biblioteki jest napisana z myślą o rodzicach — porusza m.in. tematy związane z rozwodem i rozstaniem rodziców, które mogą pomóc chronić dziecko przed skutkami konfliktu.
Nie. Certyfikaty są dostępne wyłącznie w płatnym planie (Student, Rodzic, Specjalista albo plan dla placówek). Nie obejmuje ich bezpłatny okres próbny ani darmowe konto. W okresie próbnym możesz uczyć się i kończyć szkolenia, postęp się zapisuje, a certyfikat z każdego ukończonego szkolenia pobierzesz od razu po pierwszej płatności, ze strony szkolenia w strefie kursanta.
Nie, bo do 2028 roku nie ma czego przyznawać. System doskonalenia zawodowego psychologów opisany w art. 29 ustawy z 23 stycznia 2026 r. o zawodzie psychologa oraz samorządzie zawodowym psychologów zacznie obowiązywać wraz z trzonem ustawy 19 maja 2028 r., a doskonalenie ma być wtedy organizowane lub koordynowane przez samorząd zawodowy. Każdy, kto dziś obiecuje punkty, obiecuje coś, co nie istnieje. Wystawiamy certyfikat ukończenia szkolenia z liczbą godzin dydaktycznych i prowadzimy dziennik rozwoju zawodowego, żeby po wejściu przepisów w życie mieć udokumentowany dorobek.
To szkolenia pisane, podzielone na lekcje po kilkanaście minut, z materiałem do czytania. Wracasz do nich w dowolnym momencie i przerabiasz we własnym tempie. W przyszłości planujemy wprowadzić także wersje audio. Zajęć na żywo i superwizji grupowej nie prowadzimy.
Udział w szkoleniu i liczbę godzin dydaktycznych. Certyfikat nie nadaje uprawnień zawodowych, nie jest dokumentem żadnego towarzystwa naukowego ani zaświadczeniem oświatowym. Jest dokumentem do Twojej własnej dokumentacji rozwoju zawodowego oraz do przedstawienia pracodawcy, jeśli tego wymaga.
Tak. Dział Pedagog i psycholog szkolny zbiera szkolenia do pracy w szkole i przedszkolu: uczeń z ADHD i w spektrum autyzmu, agresja i trudne zachowania, uczeń w kryzysie, WOPFU i IPET, trudna rozmowa z rodzicem, ochrona małoletnich, program wychowawczo-profilaktyczny. Znajdziesz go na stronie głównej, w menu jako Pedagog szkolny i pod adresem cwp.edu.pl/kategorie/pedagog-i-psycholog-szkolny. Szkolenia są w planie Specjalista. Na blogu jest osobna zakładka Pedagog szkolny z tekstami do pracy z uczniem i klasą.
Szkolenie online dla nauczycielek przedszkola i klas 1-3, wychowawców świetlicy, pedagogów i nauczycieli wspomagających o tym, jak prowadzić zabawy sensoryczne z całą grupą, urządzić kącik wyciszenia za niewielkie pieniądze, wprowadzić przerwy ruchowe, pomóc dziecku przeciążonemu i współpracować z rodzicem oraz terapeutą integracji sensorycznej.
Szkolenie online dla pedagogów, psychologów szkolnych, wychowawców, nauczycieli i dyrektorów o tym, jak rozpoznać ucznia w kryzysie, rozmawiać z nim, zareagować na podejrzenie przemocy, wypadek lub inne nagłe zdarzenie, wesprzeć klasę i uczniów po traumie, współpracować z rodzicami i instytucjami oraz zbudować szkolny plan reagowania.
Szkolenie online dla nauczycieli, wychowawców, pedagogów i psychologów szkolnych, pedagogów specjalnych, terapeutów pedagogicznych, nauczycieli wspomagających i dyrektorów o tym, jak rozpoznać przyczyny trudności ucznia, obserwować go na lekcji, współpracować z poradnią, dostosować pracę i ocenianie oraz ułożyć plan wsparcia na cały rok.