Przejdź do treści
CENTRUM WIEDZY PSYCHOLOGICZNEJ

Rozstanie i rozwód: praca z rodziną w kryzysie

Dziecko w konflikcie lojalnościowym, plan opieki i granica między pomocą a opiniowaniem.

Godziny dydaktyczne
10 godz.
Poziom
Średniozaawansowany
Program
71 lekcji
Rozstanie i rozwód: praca z rodziną w kryzysie

Rozwód rodziców nie jest sam w sobie czynnikiem determinującym trudności dziecka — determinuje je natężenie i długość konfliktu między rodzicami oraz stopień, w jakim dziecko zostaje w niego wciągnięte.

Szkolenie pokazuje, jak pracować z rodziną w trakcie rozstania: jak prowadzić konsultacje rodzicielskie skoncentrowane na dziecku, jak reagować na próby wykorzystania psychologa jako świadka i jak wspierać dziecko, które próbuje być lojalne wobec obojga rodziców jednocześnie.

Osobny moduł poświęcamy granicy ról: psycholog prowadzący dziecko nie jest biegłym, a wydanie zaświadczenia na potrzeby sprawy sądowej wymaga świadomości konsekwencji dla relacji terapeutycznej.

Szkolenie o pracy terapeutycznej z rodziną w kryzysie rozstania i rozwodu, dla psychologów i terapeutów rodzinnych. Szkolenie dostępne online, z certyfikatem do dokumentacji rozwoju zawodowego.

Czego się nauczysz

  • Poprowadzisz konsultację rodzicielską skoncentrowaną na potrzebach dziecka, nie na sporze dorosłych
  • Rozpoznasz konflikt lojalnościowy i jego objawy w zachowaniu dziecka
  • Pomożesz rodzicom w skonstruowaniu wykonalnych ustaleń dotyczących opieki
  • Odmówisz roli świadka i wyjaśnisz podstawę odmowy
  • Rozpoznasz sytuacje wymagające zgłoszenia do sądu opiekuńczego
  • Zmierzysz ekspozycję dziecka na konflikt arkuszem wypełnianym przez rodziców i wykorzystasz wynik jako wskaźnik postępu pracy
  • Wyłapiesz w zaświadczeniu i kontrakcie zdania, które przekraczają rolę psychologa prowadzącego, i przygotujesz sprawę rodzinną do superwizji

Dla kogo jest to szkolenie

  • Psycholodzy pracujący z rodzinami i dziećmi
  • Psycholodzy szkolni stykający się ze skutkami rozstania rodziców
  • Specjaliści ośrodków interwencji kryzysowej i poradni rodzinnych
  • Mediatorzy współpracujący z psychologami

Czego to szkolenie nie daje

Piszemy to wprost, żebyś nie musiał lub nie musiała zgadywać. Szkolenie doskonalące ma granice — poniżej te, które dotyczą tego materiału.

  • Szkolenie nie przygotowuje do opiniowania w sprawach rodzinnych ani nie nadaje statusu biegłego sądowego
  • Nie jest szkoleniem z mediacji rodzinnej w rozumieniu przepisów o mediacji
  • Nie omawia procedury rozwodowej od strony prawnej poza zakresem koniecznym dla psychologa

Program szkolenia

71 lekcji w 15 modułach. Lekcje oznaczone jako otwarte obejrzysz bez zakładania konta.

Moduł 1

Rodzina w rozpadzie

  • Co szkodzi dziecku: rozwód czy konflikt Otwarta2 min
  • Fazy rozstania i asymetria decyzji2 min
  • Konflikt lojalnościowy — jak wygląda u dziecka2 min
  • Narracje rodziców i ostrożność wobec pojęcia alienacji2 min
  • Quiz: konflikt, fazy rozstania i lojalność dziecka16 min
Moduł 2

Praca z rodzicami

  • Konsultacja rodzicielska skoncentrowana na dziecku2 min
  • Jak rodzice mają powiedzieć dziecku o rozstaniu2 min
  • Ustalenia dotyczące opieki, które da się utrzymać2 min
  • Rodzicielstwo równoległe zamiast współpracy2 min
  • Quiz: konsultacja rodzicielska, rozmowa z dzieckiem i plan opieki16 min
Moduł 3

Dziecko w procesie

  • Bezpośrednie wsparcie dziecka2 min
  • Kiedy dziecko odmawia kontaktu z rodzicem2 min
  • Nowi partnerzy rodziców i rodzina patchworkowa2 min
  • Quiz: wsparcie dziecka, odmowa kontaktu i nowi partnerzy16 min
Moduł 4

Granice roli psychologa

  • Psycholog dziecka a postępowanie sądowe2 min
  • Przemoc w rodzinie a kontakty z dzieckiem2 min
  • Kiedy zawiadamiamy sąd opiekuńczy2 min
  • Współpraca z mediatorem i prawnikiem — utrzymanie neutralności2 min
  • Quiz: zaświadczenie, przemoc, sąd opiekuńczy i współpraca z mediatorem16 min
Moduł 5

Formaty pracy z rodziną w kryzysie rozwodowym

  • Konsultacja, terapia rodziny czy mediacja: dobór formatu pracy2 min
  • Rodzina razem, dziecko osobno: granice i ryzyka łączenia formatów2 min
  • Pierwsza konsultacja: struktura spotkania i ustalenia wstępne2 min
  • Kiedy odmówić podjęcia się sprawy2 min
  • Quiz: dobór formatu, łączenie formatów i decyzja o przyjęciu sprawy17 min
Moduł 6

Wiek dziecka a interwencja w kryzysie rozwodowym

  • Dziecko w wieku przedszkolnym w kryzysie rozwodowym2 min
  • Dziecko w wieku szkolnym: rozumienie sytuacji i lojalność2 min
  • Nastolatek wobec rozwodu rodziców2 min
  • Rodzeństwo w rozwodzie: różne potrzeby, wspólny dom2 min
  • Quiz: przedszkolak, dziecko szkolne, nastolatek i rodzeństwo17 min
Moduł 7

Wysoki konflikt okołorozwodowy

  • Rodziny wysokiego konfliktu: co je wyróżnia2 min
  • Eskalacja konfliktu i rola psychologa w deeskalacji2 min
  • Praca z rodzicem wysokokonfliktowym bez wchodzenia w koalicję2 min
  • Dziecko w wysokim konflikcie: ryzyka i czynniki ochronne2 min
  • Quiz: rozpoznanie wysokiego konfliktu, deeskalacja i czynniki ochronne16 min
Moduł 8

Trudne sytuacje proceduralne i systemowe

  • Zmiana miejsca zamieszkania rodzica a kontakty z dzieckiem2 min
  • Ograniczenie władzy rodzicielskiej: rola psychologa konsultującego2 min
  • Uzależnienie i zaburzenie psychiczne rodzica w procesie rozwodowym12 min
  • Współpraca z asystentem rodziny i kuratorem sądowym12 min
  • Quiz: przeprowadzka, władza rodzicielska, choroba rodzica i współpraca z instytucjami16 min
Moduł 9

Trudne emocje rodziców w rozstaniu

  • Żałoba po związku a zdolność rodzicielska2 min
  • Złość i pokusa odwetu poprzez dziecko12 min
  • Poczucie porażki i wstyd związany z rozwodem2 min
  • Praca z rodzicem w kryzysie psychicznym równolegle do rozwodu12 min
  • Quiz: żałoba, złość, wstyd i kryzys psychiczny rodzica17 min
Moduł 10

Rozwód w specyficznych kontekstach

  • Przemoc ekonomiczna i kontrola finansowa2 min
  • Rozwód międzynarodowy i dwukulturowy2 min
  • Wyjazd jednego z rodziców za granicę12 min
  • Rozwód w rodzinie z dzieckiem z niepełnosprawnością2 min
  • Quiz: przemoc ekonomiczna, rozwód międzynarodowy i dziecko z niepełnosprawnością17 min
Moduł 11

Etapy życia rodziny po rozwodzie

  • Pierwszy rok po rozwodzie12 min
  • Święta i wydarzenia specjalne w rodzinie rozdzielonej2 min
  • Nowi partnerzy rodziców i tempo integracji2 min
  • Dorosłe dziecko rewiduje historię rozwodu rodziców2 min
  • Quiz: pierwszy rok, święta, nowi partnerzy i dorosłe dziecko16 min
Moduł 12

Praca z parą przed ostateczną decyzją o rozstaniu

  • Konsultacja dla par rozważających rozstanie2 min
  • Kryzys małżeński a nieodwracalny rozpad związku2 min
  • Ambiwalencja co do rozstania2 min
  • „Dobrze przeprowadzony rozwód” jako realistyczny cel2 min
  • Quiz: konsultacja przed decyzją, ambiwalencja i dobrze przeprowadzony rozwód16 min
Moduł 13

Narzędzia i ćwiczenia praktyczne w pracy z rodziną rozwodową

  • Karta obserwacji dziecka w konflikcie okołorozwodowym — narzędzie i sposób użycia2 min
  • Plan komunikacji rodziców — jak wspólnie opracować zasady kontaktu2 min
  • Harmonogram opieki naprzemiennej — szablon do wypełnienia z rodziną1 min
  • Przygotowanie rodziców do rozmowy z dzieckiem o rozstaniu — scenariusz i gotowe sformułowania12 min
  • Checklista pierwszej konsultacji rodzinnej w kryzysie rozwodowym2 min
  • Quiz: karta obserwacji, plan komunikacji, harmonogram i pierwsza konsultacja16 min
Moduł 14

Przypadki z omówieniem

  • Przypadek: ośmiolatka z bólami brzucha przed zmianą domu16 min
  • Przypadek: piętnastolatek odmawia wyjazdów do ojca, matka prosi o zaświadczenie16 min
  • Przypadek: dziesięciolatek w spektrum autyzmu i przeprowadzka matki16 min
Moduł 15

Arkusze, etyka i superwizja

  • Arkusz: mapa ekspozycji dziecka na konflikt14 min
  • Ćwiczenie: popraw wadliwe zaświadczenie i uzupełnij kontrakt14 min
  • Quiz: dylematy etyczne, typowe błędy i przygotowanie do superwizji17 min

Materiały do pobrania

Arkusze i protokoły do wykorzystania w gabinecie. Lista informacyjna: pliki otwierają się przy lekcji, w planie Specjalista.

  • Załącznik A — Karta obserwacji dziecka w konflikcie okołorozwodowymPDF
  • Załącznik B — Plan komunikacji rodzicówPDF
  • Załącznik C — Harmonogram opieki naprzemiennejPDF
  • Załącznik D — Przygotowanie do rozmowy z dzieckiemPDF
  • Załącznik E — Checklista pierwszej konsultacjiPDF

Najczęściej zadawane pytania

Sam rozwód nie przesądza o trudnościach dziecka, znacznie większe znaczenie ma natężenie i długość konfliktu między rodzicami oraz to, czy dziecko zostaje w niego wciągnięte. Dzieci zwykle lepiej radzą sobie, gdy rodzice potrafią ograniczyć spór w ich obecności, utrzymać przewidywalny rytm opieki i wspierać relację dziecka z drugim rodzicem. Przejściowe reakcje, takie jak smutek, złość, regres czy problemy ze snem, są częste. Niepokoi utrzymujące się wycofanie, lęk, agresja lub spadek funkcjonowania w szkole.

Konflikt lojalnościowy to sytuacja, w której dziecko czuje, że okazanie miłości jednemu rodzicowi rani drugiego, i próbuje być lojalne wobec obojga jednocześnie. Może mówić każdemu z rodziców to, co ten chce usłyszeć, ukrywać radość po kontakcie, odmawiać wyjazdów lub zgłaszać dolegliwości somatyczne przed zmianą domu. Nasila się, gdy rodzice krytykują się przy dziecku, wypytują je lub czynią posłańcem. Pomaga jasny komunikat od obojga rodziców, że dziecko ma prawo kochać każdego z nich.

Najlepiej, gdy o rozstaniu mówią dziecku oboje rodzice razem, spokojnie i w sposób dopasowany do jego wieku. Warto podkreślić, że to decyzja dorosłych, że dziecko nie jest jej przyczyną i że oboje rodzice nadal będą je kochać i się nim opiekować. Dziecko potrzebuje konkretnych informacji o tym, co się zmieni w jego codzienności, gdzie będzie mieszkać i kiedy będzie widywać każdego z rodziców. Nie przekazuje się mu szczegółów konfliktu ani obwiniania drugiej strony.

Odmowę kontaktu trzeba najpierw zrozumieć, bo może mieć różne przyczyny: realne trudne doświadczenia, przemoc, lęk, konflikt lojalnościowy, rozwojową potrzebę dystansu u nastolatka albo wpływ drugiego rodzica. Nie należy od razu przypisywać sytuacji alienacji rodzicielskiej ani bagatelizować obaw dziecka. Psycholog rozmawia z dzieckiem i oboma rodzicami, bada kontekst i szuka bezpiecznej formy odbudowy relacji. Jeśli pojawia się podejrzenie przemocy, bezpieczeństwo dziecka ma pierwszeństwo, a pomocne są numery 800 70 2222 i 116 111.

Psycholog prowadzący dziecko nie jest biegłym i nie powinien sporządzać opinii o tym, z którym rodzicem dziecko powinno mieszkać. Może, jeśli to uzasadnione, wydać zaświadczenie o fakcie i zakresie pomocy, ale każde takie działanie wpływa na relację terapeutyczną i zaufanie drugiego rodzica. Rodzice często próbują wykorzystać psychologa jako świadka w sporze. Dlatego warto od początku ustalić w kontrakcie, jakie dokumenty psycholog wydaje, a jakie nie, i odsyłać sprawy opiniodawcze do biegłych lub OZSS.

Rodzicielstwo równoległe to model, w którym rozwiedzeni rodzice o wysokim poziomie konfliktu ograniczają bezpośredni kontakt do minimum i każdy z nich wychowuje dziecko we własnym domu według uzgodnionych podstawowych zasad. Komunikacja odbywa się rzeczowo, najczęściej pisemnie, i dotyczy tylko spraw dziecka. Jest alternatywą dla współpracy rodzicielskiej, gdy ta regularnie kończy się kłótniami. Chroni dziecko przed udziałem w sporze i często jest etapem przejściowym, zanim napięcie opadnie.

Dobry plan opieki uwzględnia wiek i potrzeby dziecka, jego więzi z oboma rodzicami, odległość między domami, szkołę i realne możliwości rodziców. Młodsze dzieci zwykle potrzebują częstszych, krótszych kontaktów, a starsze więcej elastyczności i udziału w ustaleniach. Warto spisać zasady dotyczące przekazywania dziecka, świąt, wakacji, komunikacji i sposobu rozwiązywania sporów. Plan powinien być wykonalny na co dzień, a nie tylko sprawiedliwy dla dorosłych, i można go zmieniać wraz z rozwojem dziecka.

Pracy z rodziną w rozstaniu warto uczyć się z uwzględnieniem zarówno wsparcia dziecka, jak i granic roli psychologa. Szkolenie CWP „Rozstanie i rozwód: praca z rodziną w kryzysie” omawia konsultacje rodzicielskie skoncentrowane na dziecku, konflikt lojalnościowy, rozmowę z dzieckiem o rozstaniu, plan opieki, rodzicielstwo równoległe, odmowę kontaktu i ostrożność wobec pojęcia alienacji rodzicielskiej, a także przemoc w rodzinie, współpracę z mediatorem i granicę między pomocą a opiniowaniem.

Najbardziej użytecznym wskaźnikiem nie jest poprawa relacji między rodzicami, tylko to, jak często dziecko jest świadkiem lub uczestnikiem ich konfliktu. Warto policzyć takie sytuacje na początku pracy i porównywać je co miesiąc: kłótnie przy dziecku, rozmowy o sprawach spornych przy przekazaniu, przekazywanie wiadomości przez dziecko, wypytywanie o drugi dom. Każde z rodziców ocenia przy tym własne zachowania, a nie zachowania drugiej strony. Uzupełnieniem są obserwacje funkcjonowania dziecka w obu domach i w szkole.

Może, ale tylko za pisemną zgodą osoby, której informacje dotyczą, i w zakresie tej zgody. Przekazuje wtedy informacje o dziecku istotne dla ustaleń, na przykład o rytmie dnia, potrzebach zdrowotnych czy reakcjach na zmiany, a nie oceny rodziców. Nie rekomenduje podziału opieki, nie uczestniczy w negocjacjach jako ekspert jednej strony i nie udostępnia notatek z sesji. Każdy taki kontakt warto odnotować w dokumentacji.

Pytania o dostęp i certyfikat

Dla psychologów, psychoterapeutów, psychologów szkolnych i poradnianych, pedagogów specjalnych, doradców zawodowych, studentów psychologii oraz rodziców. Materiał dla specjalistów zakłada przygotowanie kierunkowe: nie tłumaczymy podstaw od zera i nie publikujemy treści rozwoju osobistego. Osobna część biblioteki jest napisana z myślą o rodzicach — porusza m.in. tematy związane z rozwodem i rozstaniem rodziców, które mogą pomóc chronić dziecko przed skutkami konfliktu.

Nie. Certyfikaty są dostępne wyłącznie w płatnym planie (Student, Rodzic, Specjalista albo plan dla placówek). Nie obejmuje ich bezpłatny okres próbny ani darmowe konto. W okresie próbnym możesz uczyć się i kończyć szkolenia, postęp się zapisuje, a certyfikat z każdego ukończonego szkolenia pobierzesz od razu po pierwszej płatności, ze strony szkolenia w strefie kursanta.

Nie, bo do 2028 roku nie ma czego przyznawać. System doskonalenia zawodowego psychologów opisany w art. 29 ustawy z 23 stycznia 2026 r. o zawodzie psychologa oraz samorządzie zawodowym psychologów zacznie obowiązywać wraz z trzonem ustawy 19 maja 2028 r., a doskonalenie ma być wtedy organizowane lub koordynowane przez samorząd zawodowy. Każdy, kto dziś obiecuje punkty, obiecuje coś, co nie istnieje. Wystawiamy certyfikat ukończenia szkolenia z liczbą godzin dydaktycznych i prowadzimy dziennik rozwoju zawodowego, żeby po wejściu przepisów w życie mieć udokumentowany dorobek.

To szkolenia pisane, podzielone na lekcje po kilkanaście minut, z materiałem do czytania. Wracasz do nich w dowolnym momencie i przerabiasz we własnym tempie. W przyszłości planujemy wprowadzić także wersje audio. Zajęć na żywo i superwizji grupowej nie prowadzimy.

Udział w szkoleniu i liczbę godzin dydaktycznych. Certyfikat nie nadaje uprawnień zawodowych, nie jest dokumentem żadnego towarzystwa naukowego ani zaświadczeniem oświatowym. Jest dokumentem do Twojej własnej dokumentacji rozwoju zawodowego oraz do przedstawienia pracodawcy, jeśli tego wymaga.

Tak. Dział Pedagog i psycholog szkolny zbiera szkolenia do pracy w szkole i przedszkolu: uczeń z ADHD i w spektrum autyzmu, agresja i trudne zachowania, uczeń w kryzysie, WOPFU i IPET, trudna rozmowa z rodzicem, ochrona małoletnich, program wychowawczo-profilaktyczny. Znajdziesz go na stronie głównej, w menu jako Pedagog szkolny i pod adresem cwp.edu.pl/kategorie/pedagog-i-psycholog-szkolny. Szkolenia są w planie Specjalista. Na blogu jest osobna zakładka Pedagog szkolny z tekstami do pracy z uczniem i klasą.

Powiązane szkolenia

Terapia par EFT: terapia skoncentrowana na emocjach w praktyce, krok po krokuNowość

Terapia par, rodzin i seksuologia

Terapia par EFT: terapia skoncentrowana na emocjach w praktyce, krok po kroku

Warsztat dla psychologów i psychoterapeutów pracujących z parami: jak zakwalifikować parę, rozpoznać i zdeeskalować cykl negatywny, prowadzić inscenizacje, przeprowadzić parę przez zaangażowanie partnera wycofującego się i złagodzenie partnera dążącego, naprawiać rany przywiązaniowe i utrwalić zmianę.

13 godz. dydakt.Średniozaawansowany
W abonamencie

Przeczytaj także