Seksualność w gabinecie psychologa: jak o niej rozmawiać

Model PLISSIT opisuje cztery poziomy interwencji w obszarze seksualności: przyzwolenie na rozmowę, ograniczoną informację, konkretne sugestie oraz intensywną terapię. Pierwsze dwa poziomy są w zasięgu każdego psychologa: normalizacja tematu i rzetelna psychoedukacja często same w sobie przynoszą ulgę. Konkretne sugestie wymagają już więcej wiedzy, a intensywna terapia należy do seksuologa lub terapeuty seksualnego. Model pomaga psychologowi określić, gdzie kończy się jego rola i kiedy warto skierować pacjenta dalej.

Rozbieżność pożądania w parze jest bardzo częsta i sama w sobie nie świadczy o problemie, trudność pojawia się, gdy para nie potrafi o niej rozmawiać. Warto sprawdzić, jak każdy z partnerów rozumie pożądanie, co je wzmacnia i hamuje, jak wpływają na nie stres, zmęczenie, konflikty, leki czy etap życia. Pomaga odejście od liczenia częstotliwości na rzecz rozmowy o bliskości i potrzebach. Przy nagłej zmianie pożądania warto uwzględnić przyczyny medyczne i skonsultować je z lekarzem.

Pacjenta warto skierować do lekarza lub seksuologa, gdy trudności mogą mieć podłoże medyczne, na przykład pojawiły się nagle, towarzyszy im ból, choroba przewlekła lub nowe leki, oraz przy zaburzeniach erekcji, wytrysku, orgazmu czy bólu podczas współżycia. Skierowanie jest też wskazane, gdy problem wymaga specjalistycznej terapii seksualnej lub gdy psycholog nie ma kompetencji do pracy z danym tematem. Przy bólu u kobiet pomocny bywa także fizjoterapeuta uroginekologiczny. Skierowanie nie oznacza zakończenia współpracy.

Część leków przeciwdepresyjnych może obniżać pożądanie, utrudniać podniecenie i opóźniać lub uniemożliwiać orgazm. Pacjenci często nie łączą tych zmian z leczeniem i nie mówią o nich lekarzowi, a niektórzy z tego powodu przerywają terapię farmakologiczną. Psycholog może zapytać o te objawy, znormalizować je i zachęcić pacjenta do rozmowy z psychiatrą, który może rozważyć zmianę dawki lub leku. Sama depresja również obniża pożądanie, więc źródło trudności nie zawsze jest oczywiste.

Na przeniesienie erotyczne najlepiej reagować spokojnie, bez zawstydzania pacjenta i bez wycofywania się z relacji terapeutycznej. Warto nazwać to, co się dzieje, przypomnieć granice relacji i potraktować uczucia pacjenta jako materiał do zrozumienia, na przykład jego potrzeb bliskości czy wzorców przywiązania. Terapeuta nigdy nie odpowiada na zainteresowanie erotyczne i nie wchodzi w relacje poza gabinetem. Przeniesienie erotyczne, podobnie jak reakcje samego terapeuty, warto omówić na superwizji.

Z osobą po przemocy seksualnej rozmawia się w jej tempie, z pełną kontrolą pacjenta nad tym, co i kiedy mówi. Pomaga wyjaśnienie, że trudności z intymnością, dysocjacja podczas bliskości, lęk czy unikanie dotyku są zrozumiałymi reakcjami po traumie, a nie oznaką „zepsucia”. Najpierw buduje się poczucie bezpieczeństwa i stabilizację, a dopiero potem pracuje z samymi wspomnieniami. Gdy przemoc trwa lub pacjent jest w kryzysie, pomocne są 800 70 2222, 116 123, a w nagłym zagrożeniu 112.

Rozmowy o seksualności warto uczyć się jako umiejętności warsztatowej, która przydaje się niezależnie od specjalizacji. Szkolenie CWP „Seksualność w gabinecie psychologa: jak o niej rozmawiać” pokazuje, jak włączyć pytanie o seksualność do wywiadu, jak rozmawiać o obniżonym pożądaniu, bólu, rozbieżności potrzeb i pornografii bez oceniania, kiedy kierować do lekarza lub seksuologa, jak pracować z osobami LGBT+ i po przemocy seksualnej oraz jak adresować przeniesienie erotyczne.

Nie, bo do 2028 roku nie ma czego przyznawać. System doskonalenia zawodowego psychologów opisany w art. 29 ustawy z 23 stycznia 2026 r. o zawodzie psychologa oraz samorządzie zawodowym psychologów zacznie obowiązywać wraz z trzonem ustawy 19 maja 2028 r., a doskonalenie ma być wtedy organizowane lub koordynowane przez samorząd zawodowy. Każdy, kto dziś obiecuje punkty, obiecuje coś, co nie istnieje. Wystawiamy certyfikat ukończenia szkolenia z liczbą godzin dydaktycznych i prowadzimy dziennik rozwoju zawodowego, żeby po wejściu przepisów w życie mieć udokumentowany dorobek.

Dla psychologów, psychoterapeutów, psychologów szkolnych i poradnianych, pedagogów specjalnych, doradców zawodowych, studentów psychologii oraz rodziców. Materiał dla specjalistów zakłada przygotowanie kierunkowe: nie tłumaczymy podstaw od zera i nie publikujemy treści rozwoju osobistego. Osobna część biblioteki jest napisana z myślą o rodzicach — porusza m.in. tematy związane z rozwodem i rozstaniem rodziców, które mogą pomóc chronić dziecko przed skutkami konfliktu.

To szkolenia pisane, podzielone na lekcje po kilkanaście minut, z materiałem do czytania. Wracasz do nich w dowolnym momencie i przerabiasz we własnym tempie. W przyszłości planujemy wprowadzić także wersje audio. Zajęć na żywo i superwizji grupowej nie prowadzimy.

Udział w szkoleniu i liczbę godzin dydaktycznych. Certyfikat nie nadaje uprawnień zawodowych, nie jest dokumentem żadnego towarzystwa naukowego ani zaświadczeniem oświatowym. Jest dokumentem do Twojej własnej dokumentacji rozwoju zawodowego oraz do przedstawienia pracodawcy, jeśli tego wymaga.

Imię i nazwisko wraz z tytułem zawodowym, tytuł szkolenia, liczba godzin dydaktycznych, data wystawienia, numer dokumentu oraz klauzula o zakresie, jaki certyfikat potwierdza. Dane są zamrażane w chwili wystawienia — późniejsza zmiana tytułu szkolenia nie zmienia dokumentu, który już masz.

Tak. Każdy dokument ma numer i indywidualny adres weryfikacyjny. Pracodawca albo placówka może sprawdzić jego autentyczność bez zakładania konta i bez kontaktu z nami.