CWPCentrum Wiedzy Psychologicznej

Wsparcie psychologiczne pacjenta onkologicznego

Rozmowa na każdym etapie choroby — od diagnozy po opiekę paliatywną i pracę z rodziną.

Godziny dydaktyczne
21,5 godz.
Poziom
Średniozaawansowany
Program
74 lekcje
Wsparcie psychologiczne pacjenta onkologicznego

Pacjent onkologiczny trafia do psychologa w kilku różnych momentach choroby, a każdy z nich wymaga innej rozmowy. Inaczej pracuje się w tygodniu po rozpoznaniu, inaczej w trakcie leczenia, inaczej po jego zakończeniu — gdy otoczenie oczekuje ulgi, a pacjent przeżywa lęk przed nawrotem.

Szkolenie porządkuje warsztat: reakcje na rozpoznanie i ich normalny przebieg, różnicowanie dystresu adaptacyjnego od epizodu depresyjnego w warunkach choroby somatycznej, praca z lękiem przed nawrotem, zmęczeniem i zmianą obrazu ciała.

Osobne moduły dotyczą rozmowy o rokowaniu i śmierci — bez wymuszania „pogodzenia się" — oraz pracy z rodziną, w tym rozmowy z dziećmi pacjenta i wsparcia opiekuna, który zwykle nie ma własnego psychologa.

Szkolenie ze wsparcia psychologicznego i psychoonkologii — praca z pacjentem onkologicznym, dla psychologów. Szkolenie dostępne online, z certyfikatem do dokumentacji rozwoju zawodowego.

Najczęściej zadawane pytania

Osobę po diagnozie raka najlepiej wspierać obecnością, uważnym słuchaniem i uznaniem jej emocji, zamiast szybkiego pocieszania. Szok, niedowierzanie, lęk, złość czy odrętwienie to częste i zrozumiałe reakcje w pierwszych tygodniach. Pomaga pytanie, czego pacjent teraz potrzebuje, uporządkowanie informacji i wspólne zaplanowanie najbliższych kroków. Warto unikać zdań w rodzaju „będzie dobrze” czy „musisz myśleć pozytywnie”, bo mogą sprawić, że pacjent poczuje się niezrozumiany i samotny w swoim strachu.

Dystres adaptacyjny jest naturalną reakcją na chorobę i zwykle zmienia się w zależności od etapu leczenia, a depresja utrzymuje się, obejmuje większość dnia i odbiera zdolność do odczuwania radości. Trudność polega na tym, że zmęczenie, spadek apetytu i zaburzenia snu mogą wynikać z samego leczenia. Bardziej pomocne są objawy psychologiczne: poczucie beznadziei, bezwartościowości, winy, utrata zainteresowań i myśli o śmierci. Przy myślach samobójczych potrzebna jest pilna pomoc, na przykład 116 123 lub 800 70 2222, a w nagłym zagrożeniu 112.

Lęk przed nawrotem jest jednym z najczęstszych problemów po zakończeniu leczenia onkologicznego i często nasila się przed badaniami kontrolnymi. W pracy z nim pomaga normalizacja, rozpoznawanie wyzwalaczy, ograniczanie nadmiernego sprawdzania ciała i szukania informacji, praca z katastroficznymi myślami oraz stopniowy powrót do planów i wartości. Otoczenie często oczekuje ulgi, a pacjent może czuć się bardziej zagubiony niż w trakcie leczenia. Celem nie jest usunięcie lęku, lecz zmniejszenie jego wpływu na życie.

O śmierci z pacjentem onkologicznym warto rozmawiać wtedy, gdy on sam otwiera ten temat, podążając za nim, a nie zamykając rozmowy pocieszeniem. Pomaga pytanie, co pacjent już wie i co chce wiedzieć, oraz uszanowanie jego prawa do niewiedzy. Nie trzeba wymuszać „pogodzenia się”, bo akceptacja nie jest obowiązkiem. Rozmowa często dotyczy nie samego umierania, ale lęków, spraw niezałatwionych, bliskich i sensu. Psycholog nie musi mieć gotowych odpowiedzi, ważniejsza jest jego obecność.

Dziecku najlepiej powiedzieć prawdę w sposób dopasowany do jego wieku, prostymi słowami, z użyciem nazwy choroby. Warto wyjaśnić, że choroba nie jest winą dziecka, nie można się nią zarazić i że ktoś zawsze się nim zaopiekuje. Dzieci wyczuwają napięcie w domu, a milczenie często budzi w nich większy lęk niż prawda. Dobrze jest zachęcać do pytań, informować o zmianach w codzienności i zawiadomić szkołę. Rozmowa to proces, do którego wraca się wiele razy.

Opiekun osoby chorej na raka często zostaje bez własnego wsparcia, bo cała uwaga skupia się na pacjencie. Warto pomóc mu nazwać zmęczenie, lęk, bezradność i złość, które są naturalne i nie świadczą o braku miłości. Pomaga planowanie odpoczynku, dzielenie się obowiązkami z innymi, korzystanie z grup wsparcia i organizacji pacjenckich. Psycholog może też pomóc opiekunowi w rozmowach z chorym, dziećmi i zespołem leczącym, a po śmierci bliskiej osoby wspierać go w żałobie.

Psychoonkologia zajmuje się psychologicznymi, społecznymi i emocjonalnymi aspektami choroby nowotworowej, zarówno u pacjentów, jak i ich rodzin oraz zespołów leczących. Obejmuje pracę z reakcją na diagnozę, dystresem w trakcie leczenia, zmianą obrazu ciała, seksualnością, lękiem przed nawrotem, opieką paliatywną i żałobą. Psychoonkolog współpracuje z lekarzami, pielęgniarkami i opiekunami duchowymi. Wsparcie psychologiczne nie leczy nowotworu, ale może pomóc w radzeniu sobie z chorobą i poprawie jakości życia.

Wsparcia pacjentów onkologicznych warto uczyć się z uwzględnieniem różnych etapów choroby, bo każdy wymaga innej rozmowy. Szkolenie CWP „Wsparcie psychologiczne pacjenta onkologicznego” omawia reakcje na rozpoznanie, różnicowanie dystresu adaptacyjnego i depresji, pracę z lękiem przed nawrotem, zmęczeniem i obrazem ciała, rozmowę o rokowaniu i umieraniu, rozmowę z dziećmi pacjenta, wsparcie opiekuna, opiekę paliatywną i żałobę. Przeznaczone jest dla psychologów w szpitalach, poradniach i gabinetach.

Czego się nauczysz

  • Dostosujesz sposób rozmowy do etapu choroby i do stanu pacjenta
  • Odróżnisz reakcję adaptacyjną od epizodu depresyjnego u pacjenta w trakcie leczenia
  • Poprowadzisz pracę z lękiem przed nawrotem po zakończeniu leczenia
  • Porozmawiasz o rokowaniu i o umieraniu, nie zamykając tematu pocieszeniem
  • Wesprzesz rodzinę pacjenta, w tym w rozmowie z dziećmi o chorobie rodzica

Dla kogo jest to szkolenie

  • Psycholodzy pracujący w szpitalach i poradniach onkologicznych
  • Psycholodzy gabinetowi przyjmujący pacjentów w chorobie somatycznej
  • Psychoterapeuci pracujący z osobami po leczeniu onkologicznym
  • Specjaliści wspierający opiekunów i rodziny pacjentów

Czego to szkolenie nie daje

Piszemy to wprost, żebyś nie musiał lub nie musiała zgadywać. Szkolenie doskonalące ma granice — poniżej te, które dotyczą tego materiału.

  • Szkolenie nie jest kursem psychoonkologii uprawniającym do posługiwania się tytułem certyfikowanego psychoonkologa
  • Nie omawia leczenia onkologicznego poza zakresem potrzebnym do rozumienia sytuacji pacjenta
  • Nie zastępuje superwizji, szczególnie w pracy z pacjentami w opiece paliatywnej

Program szkolenia

74 lekcje w 19 modułach. Lekcje oznaczone jako otwarte obejrzysz bez zakładania konta.

Moduł 1

Pierwszy okres po rozpoznaniu

Moduł 2

W trakcie leczenia

  • Życie w rytmie leczenia — kontrola, oczekiwanie, procedury16 min
  • Zmęczenie, obraz ciała i trudności poznawcze15 min
  • Decyzje o leczeniu, wątpliwości i metody alternatywne14 min
Moduł 3

Po zakończeniu leczenia

  • Lęk przed nawrotem po zakończeniu leczenia16 min
  • Powrót do pracy i do roli sprzed choroby15 min
  • Opiekun pacjenta — wsparcie osoby bez własnego wsparcia14 min
Moduł 4

Rokowanie, rodzina, koniec życia

  • Rozmowa o rokowaniu bez pocieszania16 min
  • Rozmowa z dziećmi o chorobie rodzica15 min
  • Praca psychologa w opiece paliatywnej15 min
  • Żałoba: przebieg typowy i przedłużone zaburzenie żałoby14 min
Moduł 5

Specyficzne typy nowotworów I — rak piersi, prostaty i nowotwory głowy i szyi

  • Rak piersi — obraz ciała, mastektomia, rekonstrukcja i tożsamość kobieca18 min
  • Rak prostaty — męskość, seksualność, nietrzymanie moczu jako temat wstydliwy18 min
  • Nowotwory głowy i szyi — zmiany wyglądu, mowy, jedzenia i ich wpływ na kontakty społeczne18 min
  • Białaczki i chłoniaki — długotrwałe leczenie, izolacja podczas neutropenii, niepewność rokowania18 min
Moduł 6

Specyficzne typy nowotworów II — nowotwory ginekologiczne, jelita grubego, mózgu i u młodych dorosłych

  • Nowotwory ginekologiczne — płodność, seksualność, kobiecość18 min
  • Rak jelita grubego — życie ze stomią, wstyd i adaptacja18 min
  • Nowotwory mózgu — zmiany poznawcze i osobowościowe, żałoba po „utracie dawnej osoby” mimo że pacjent żyje18 min
  • Nowotwory u młodych dorosłych (AYA, 18-39 lat) — specyfika etapu życia, przerwane plany, izolacja rówieśnicza18 min
Moduł 7

Onkologia dziecięca

  • Specyfika pracy psychologicznej z chorym dzieckiem w zależności od wieku rozwojowego18 min
  • Rodzeństwo dziecka chorego onkologicznie — pomijane potrzeby, poczucie winy18 min
  • Rodzice dziecka onkologicznego — chroniczny stres, podział ról, relacja z zespołem leczącym18 min
  • Powrót dziecka do szkoły po zakończonym leczeniu — reintegracja społeczna, rola nauczycieli18 min
Moduł 8

Seksualność i płodność w chorobie onkologicznej

  • Wpływ leczenia onkologicznego na seksualność — mechanizmy fizyczne i psychologiczne18 min
  • Zachowanie płodności przed leczeniem — rozmowa o trudnej decyzji pod presją czasu18 min
  • Jak otworzyć temat intymności w gabinecie — przełamywanie wstydu pacjenta i terapeuty18 min
  • Rekonstrukcja, protezy i obraz ciała po zabiegach okaleczających18 min
Moduł 9

Psychoonkologia w praktyce — narzędzia i przesiew

  • Termometr dystresu i inne narzędzia przesiewowe stosowane w onkologii — logika i zastosowanie18 min
  • Skale lęku i depresji dostosowane do kontekstu choroby somatycznej — pułapki interpretacyjne18 min
  • Kiedy i jak skierować pacjenta onkologicznego do psychiatry18 min
  • Dokumentowanie pracy psychologa w zespole onkologicznym — co i jak zapisywać dla innych specjalistów18 min
Moduł 10

Terapie i podejścia specyficzne dla psychoonkologii

  • Terapia skoncentrowana na sensie (meaning-centered psychotherapy) w chorobie zagrażającej życiu18 min
  • ACT (terapia akceptacji i zaangażowania) w pracy z pacjentem onkologicznym18 min
  • Terapia grupowa dla pacjentów onkologicznych — specyfika, korzyści, ryzyka18 min
  • Redukcja stresu oparta na uważności (MBSR) w onkologii18 min
Moduł 11

Leczenie onkologiczne i jego skutki uboczne z perspektywy psychologicznej

  • Chemioterapia: nudności antycypacyjne, wyczerpanie i trudności poznawcze18 min
  • Radioterapia: codzienność wielotygodniowego leczenia i zmęczenie skumulowane18 min
  • Leczenie chirurgiczne okaleczające: przygotowanie przed zabiegiem i praca po nim18 min
  • Terapie celowane i immunoterapia: życie od wyniku do wyniku18 min
Moduł 12

Rodzina i system wsparcia pacjenta onkologicznego

  • Partner pacjenta onkologicznego: obciążenie, lęk i poczucie bezradności18 min
  • Rodzice dorosłego dziecka chorującego na raka: odwrócenie naturalnego porządku18 min
  • Dorosłe rodzeństwo pacjenta: pomijana grupa wsparcia18 min
  • Przyjaciele i sieć społeczna: dlaczego znajomi „znikają”18 min
Moduł 13

Nawrót choroby i choroba zaawansowana

  • Rozmowa o nawrocie choroby: specyfika inna niż pierwsza diagnoza18 min
  • Życie z chorobą onkologiczną przewlekłą, kontrolowaną, ale nieuleczalną18 min
  • Zmiana celu leczenia z kuracyjnego na paliatywny: jak o tym rozmawiać z pacjentem18 min
  • Decyzje o zaprzestaniu dalszego leczenia: wsparcie w procesie decyzyjnym18 min
Moduł 14

Śmierć, umieranie i wsparcie zespołu leczącego

  • Rozmowa o umieraniu z pacjentem, który chce mówić wprost18 min
  • Wsparcie rodziny w ostatnich dniach życia pacjenta18 min
  • Opieka po śmierci pacjenta: kontakt z rodziną i rytuały zakończenia18 min
  • Wypalenie zawodowe i obciążenie psychiczne w psychoonkologii i opiece paliatywnej18 min
Moduł 15

Kontekst systemowy i zawodowy w chorobie onkologicznej

  • Orzecznictwo i świadczenia dla pacjentów onkologicznych z perspektywy psychologa18 min
  • Powrót do pracy po leczeniu onkologicznym krok po kroku18 min
  • Wsparcie socjalne, ubezpieczenia i organizacje pacjenckie: co warto wiedzieć18 min
  • Rehabilitacja onkologiczna i miejsce psychologa w tym procesie18 min
Moduł 16

Etyka i trudne rozmowy w psychoonkologii

  • Prawo pacjenta do niewiedzy: gdy nie chce znać pełnej diagnozy lub rokowania18 min
  • Rodzina prosząca o zatajenie diagnozy przed pacjentem: jak rozwiązać to etycznie18 min
  • Autonomia decyzyjna pacjenta a presja rodziny przy wyborze leczenia18 min
  • Granice kompetencji psychologa w zespole onkologicznym18 min
Moduł 17

Onkologia u osób starszych

  • Specyfika psychologicznej pracy z pacjentem onkologicznym w podeszłym wieku18 min
  • Wielochorobowość i polifarmakoterapia a obraz kliniczny dystresu18 min
  • Decyzje o intensywności leczenia u osób starszych: rola psychologa w rozmowie o priorytetach18 min
  • Osoba starsza chorująca w izolacji: gdy brakuje bliskiej rodziny wspierającej18 min
Moduł 18

Kulturowe i duchowe aspekty choroby onkologicznej

  • Rola duchowości i wiary religijnej w radzeniu sobie z chorobą onkologiczną18 min
  • Różnice kulturowe w sposobie komunikowania diagnozy i rokowania w rodzinie18 min
  • Współpraca psychologa z kapelanem lub innym wsparciem duchowym w zespole leczącym18 min
  • Poszukiwanie sensu cierpienia: jak wspierać ten proces bez narzucania własnej perspektywy światopoglądowej18 min
Moduł 19

Praca zdalna i grupy wsparcia w psychoonkologii

  • Telepsychoonkologia: specyfika i ograniczenia pracy zdalnej z pacjentem onkologicznym18 min
  • Grupy wsparcia stacjonarne dla pacjentów onkologicznych: organizacja i prowadzenie18 min
  • Grupy wsparcia online i społeczności pacjenckie w internecie: korzyści i ryzyka18 min
  • Organizacje pacjenckie i wolontariat: jak kierować pacjenta do dodatkowych zasobów wsparcia18 min

Pytania o dostęp i certyfikat

Nie, bo do 2028 roku nie ma czego przyznawać. System doskonalenia zawodowego psychologów opisany w art. 29 ustawy z 23 stycznia 2026 r. o zawodzie psychologa oraz samorządzie zawodowym psychologów zacznie obowiązywać wraz z trzonem ustawy 19 maja 2028 r., a doskonalenie ma być wtedy organizowane lub koordynowane przez samorząd zawodowy. Każdy, kto dziś obiecuje punkty, obiecuje coś, co nie istnieje. Wystawiamy certyfikat ukończenia szkolenia z liczbą godzin dydaktycznych i prowadzimy dziennik rozwoju zawodowego, żeby po wejściu przepisów w życie mieć udokumentowany dorobek.

Dla psychologów, psychoterapeutów, psychologów szkolnych i poradnianych, pedagogów specjalnych, doradców zawodowych, studentów psychologii oraz rodziców. Materiał dla specjalistów zakłada przygotowanie kierunkowe: nie tłumaczymy podstaw od zera i nie publikujemy treści rozwoju osobistego. Osobna część biblioteki jest napisana z myślą o rodzicach — porusza m.in. tematy związane z rozwodem i rozstaniem rodziców, które mogą pomóc chronić dziecko przed skutkami konfliktu.

To szkolenia pisane, podzielone na lekcje po kilkanaście minut, z materiałem do czytania. Wracasz do nich w dowolnym momencie i przerabiasz we własnym tempie. W przyszłości planujemy wprowadzić także wersje audio. Zajęć na żywo i superwizji grupowej nie prowadzimy.

Udział w szkoleniu i liczbę godzin dydaktycznych. Certyfikat nie nadaje uprawnień zawodowych, nie jest dokumentem żadnego towarzystwa naukowego ani zaświadczeniem oświatowym. Jest dokumentem do Twojej własnej dokumentacji rozwoju zawodowego oraz do przedstawienia pracodawcy, jeśli tego wymaga.

Imię i nazwisko wraz z tytułem zawodowym, tytuł szkolenia, liczba godzin dydaktycznych, data wystawienia, numer dokumentu oraz klauzula o zakresie, jaki certyfikat potwierdza. Dane są zamrażane w chwili wystawienia — późniejsza zmiana tytułu szkolenia nie zmienia dokumentu, który już masz.

Tak. Każdy dokument ma numer i indywidualny adres weryfikacyjny. Pracodawca albo placówka może sprawdzić jego autentyczność bez zakładania konta i bez kontaktu z nami.

Powiązane szkolenia

Psychologia zdrowia i neuropsychologia

ADHD u dorosłych – diagnoza, różnicowanie i wsparcie psychologiczne

Warsztatowe szkolenie dla psychologa i psychoterapeuty: jak rozpoznawać ADHD u dorosłego klienta i towarzyszyć mu po diagnozie — od zmienionego z wiekiem obrazu klinicznego i maskowania, przez wywiad retrospektywny i różnicowanie z zaburzeniami nastroju, osobowości i PTSD, po życie po diagnozie, dostosowane CBT, współpracę z psychiatrą oraz tematy pogłębione: RSD, sen, uzależnienia i AuDHD.

25 godz. dydakt.Średniozaawansowany
W abonamencieZobacz szkolenie

Przeczytaj także

W abonamencie

7 dni za darmo

Przetestuj 7 dni za darmo